Jasper Cillessen: strik erom en weg ermee

Zowel die rare wallen onder zijn ogen als die rare missers kwamen dus uit dezelfde bron: rusteloosheid/verlangen/onzekerheid. Al weken werd heimelijk gesproken over een overgang naar FC Barcelona. De mogelijkheid van een droomtransfer had Jasper duidelijk uit zijn slaap gehouden. Een droomtransfer ook die doelman Cillessen zijn teamgenoten van Ajax enkele nachtmerries bezorgde. Eerst tegen PAOK Saloniki en deze week tegen FK Rostov.

Slapeloosheid leidt tot concentratieverlies. Dat weet een kind. En hoe Cillessen miste! In de voorrondes Champions League kwam hij eerst geheel onnodig uit zijn doel; vervolgens bouwde hij een muur van niets bij een vrije trap en deed hij een pasje de verkeerde kant op. Terwijl het meeverdedigen en het regisseren van de verdediging vóór hem zijn sterke kanten zijn.

Het gebeurde ook nog eens tegen weinig aansprekende opponenten, en in de ArenA waar de geeuw nooit ver weg is. In de spannende uitwedstrijden was hij wél scherp.

Alles duidelijk. Door Ajaxsupporters is de afgelopen dagen veel gereageerd van ‘strik eromheen, tien miljoen incasseren en weg ermee’. Daar valt iets voor te zeggen. Sinds zijn optreden op het WK 2014 was het meer van hetzelfde, om niet te zeggen minder van hetzelfde met Oranje en Ajax. Dat past niet in het überambitieuze, zeg maar opportunistische hoofd van de man uit Groesbeek.

Voor mijn boek Tussen Godenzonen heb ik hem vaak gesproken en van dichtbij geobserveerd. Ik moet zeggen: monomaner dan Jasper Cillessen vind je ze niet snel. In die periode (seizoen 2012-2013) verwachtte hij iedere week eerste keeper te zijn hoewel iedereen wist dat Kenneth Vermeer dat was. De knop ‘ik ben voor veel geld gehaald bij NEC en zal dus morgen eerste keeper zijn’ bleef maandenlang in dezelfde stand staan.

Aandoenlijk, ook een beetje verontrustend om te zien.

Tijdens het trainingskamp in Rio de Janeiro onthulde Cillessen de kern van zijn denkwijze: ‘Als Gábor Babos in 2010 niet geblesseerd was geraakt, had ik nu nog in het tweede van NEC gespeeld.’ Het ging anders: blessure Babos, Jasper in NEC I, Jasper vaste plek, Jasper naar Ajax. En Cillessen vertelde mij volledig doordrenkt te zijn van de kleine omvang van de keepersmarkt. De weinige kansen die je krijgt als doelman, een blessure van een ander, een transfer, moet je pakken.

Naast zijn opportunisme is er zijn knokkershouding: in de jeugd van NEC had hij zich langs de oudere en volgens kenners meer getalenteerde Nicholas Skverer naar de A1 gevochten.

Sinds 2014 viel er niets meer te knokken. Er boden zich — los van verhalen over Manchester United in 2015 — geen kansen op nieuwe uitdagingen aan. Cillessen stond stil in zijn ontwikkeling.

De Ajaxsupporters hebben gelijk. Strik erom en weg ermee. In Amsterdam zal de inmiddels 27-jarige keeper zwakker worden. Knokkend in Camp Nou kan hij sterker worden.