Terugkijken: Het scherpe NOS-slotdebat beantwoordt eindelijk de hoe-vraag

Na weken dobberen aan de oppervlakte tijdens deze verkiezingscampagne ging de discussie in het NOS-slotdebat eindelijk de diepte in. De ingrediënten daarvoor waren een lange debattijd, goed voorbereide lijsttrekkers en een scherp modererende presentator.

Laat het ‘U kijkt zo lief’-moment van CDA-leider Sybrand Buma in het debat met D66-lijsttrekker Alexander Pechtold even voor wat de uitspraak waard is. De slip of the tongue van Buma is snel rondgegaan op de sociale media en zal in de berichtgeving over het debat uitvergroot worden, maar leidt tegelijkertijd af van de basis van het debat tussen de twee heren en de algehele debatavond.

Geloofwaardigheid

Tijdens het discussie over de stelling Voor de veiligheid van Nederland zijn harde maatregelen nodig trok Pechtold namelijk in een levendig gesprek de geloofwaardigheid van de CDA-leider in twijfel.  Het CDA heeft volgens Pechtold onze veiligheid in het verleden juist eigenhandig de nek omgedraaid door de F16’s ‘per opbod te verkopen’. Daarnaast krijgt Buma een nieuwe knal, wanneer Pechtold de recente voorstellen, als het streven het Argentijnse paspoort van koningin Máxima af te schaffen,  van het CDA aanhaalt. Pechtold: “Er radicaliseert van alles de laatste dagen, vooral Buma!”

De tekst gaat verder onder de tweet. 

Takenpakket EU

De D66-leider ging dieper in discussie met SP-lijsttrekker Emile Roemer over Europa. Met de stelling Trump en Poetin maken een sterkere EU noodzakelijk bespraken beide politici twee wereldzaken tegelijkertijd. Pechtold uitte zijn angst voor de Russische en Amerikaanse presidenten en om die gevaren in te dammen moet een Europees blok komen. “Europa moet hechter gaan samenwerken, minder bureaucratisch, maar wel samenwerken op belangrijke thema’s die we niet alleen in Nederland aankunnen,” vindt hij. Dat erkende ook Roemer, maar met een kleine kwinkslag. “We delen de zorgen voor Trump en Poetin, en ga maar door,” merkt hij op. “Alleen zitten we niet te wachten op meer Europa en dat zo snel mogelijk naar een superstaat wil gaan.”

Wat is dan wel de oplossing volgens beide heren? Een ander takenpakket en een nieuw Europees verdrag voor Brussel, vindt Roemer: “Wij vinden elkaar bij grote onderwerpen als milieuvervuiling, maar geven onze bevoegdheden niet weg bij pensioenen, onderwijs en begroting. Ik ben niet voor een nexit. Maar als er een verzoek komt, dan loop ik niet weg. Ik ben voor een nieuw verdrag om de soevereiniteit bij grote landen terug te krijgen.” Een bredere samenwerking, vindt Pechtold. “Stel je voor dat onze diploma’s bijvoorbeeld overal in Europa in een keer geldig zijn. Dat zou geweldig zijn.”

Het zijn duidelijke standpunten, die tot stand komen door het goede modereren van debatleider Rob Trip. Hij vraagt meerdere malen om verduidelijking voor de kijkers thuis, maar laat de lijsttrekkers ook geregeld hun punten verduidelijken.

Informatief

Zelfs de botsing tussen PvdA-voorman Asscher en PVV-leider Geert Wilders is informatief. Na het debat over de stelling Nederland is van ons allemaal weet het publiek dat Asscher staat voor alle hardwerkende Nederlanders die iets van hun tijd in Nederland willen maken. Maar ook dat Wilders best kan matigen. “Laten we die kleine groep raddraaiers dan aanpakken,” stelt hij uiteindelijk.

De tekst gaat verder onder de tweet.

Een concrete oplossing uit de mond van PVV-leider Wilders, dat horen we niet iedere dag. Net als Nederland de laatste weken kapot is gegooid met oneliners, soundbites en gamechangers. Het is daarom jammer dat het NOS-slotdebat pas zo laat in de campagne kwam, maar Nederland mag blij zijn dat we het toch hebben meegekregen.

Update 15-03-2017, 8u08: Een eerdere versie van dit verhaal schreef een quote over de EU toe aan D66-leider Alexander Pechtold, terwijl die van SP-lijsttreker Emile Roemer was.