Inleveren die smartphone!

Chatten maakt kinderen minder gelukkig

Hoe meer tijd kinderen aan online netwerken en op de smartphone besteden, des te ongelukkiger ze zich voelen. Deze conclusie trekt een team van economen dat onderzoek deed naar het sociale mediagebruik en welzijn van kinderen. De onderzoekers roepen op tot het limiteren van het gebruik van WhatsApp, Facebook en andere sociale media, omdat de jeugd van grote invloed kan zijn op het verdere leven.

Economen aan de Universiteit van Sheffield bekeken de tijd die kinderen tussen de 10 en 15 jaar in het Verenigd Koninkrijk besteden aan online communicatie. De Britse jeugd tussen 5 en 15 jaar zit namelijk volgens andere onderzoeken via Facebook, WhatsApp, Instagram en Snapchat gemiddeld drie uur online, twee keer zolang als tien jaar geleden. Aan de vierduizend kinderen die deelnamen werd tussen 2010 en 2014 gevraagd hoe tevreden ze waren met verschillende aspecten van hun leven. Ze moesten met een cijfer aangeven hoe tevreden ze waren met hun huiswerk, familie, vrienden, de school waar ze heengingen en leven in het geheel.

Op alle aspecten, behalve vrienden, nam de tevredenheid af naarmate kinderen meer gebruik maakten van sociale media. Volgens de onderzoekers zou één uur per dag de kans dat een kind volledig tevreden is met zijn of haar leven met 14 procent doen afnemen. Dit is geen triviale uitkomst, stellen de economen. De negatieve invloed van sociale media op het welzijn is drie keer groter dan de invloed van het opgroeien in een eenoudergezin.

De tijd die kinderen gebruik maken van het internet is in de afgelopen tien jaar meer dan verdubbeld. Volgens de onderzoekers hebben de online netwerkmogelijkheden de kindertijd drastisch veranderd en is het een toenemende zorg voor politici en organisaties die verantwoordelijk zijn voor kinderbescherming. Door de NSPCC, de kinderbescherming van het Verenigd Koninkrijk, werden sociale media al als belangrijke oorzaak van de dramatische toename van het aantal kinderen dat zichzelf letsel toebrengt genoemd.

Negatief zelfbeeld en cyberpesten

In het onderzoek worden een aantal mogelijke verklaringen gegeven voor het verminderde levensgevoel door sociale media. Doordat mensen op internet vooral de goede kant van zichzelf laten zien kan er een negatief zelfbeeld ontstaan, omdat het kind niet kan voldoen aan die onrealistische meetlat. Dit effect is het grootst wanneer mensen al niet heel zelfverzekerd zijn, wat waarschijnlijk vaak het geval is bij pubers.

Ook cyberpesten zou een oorzaak kunnen zijn, veel online zijn zou de kans om op internet gepest te worden vergroten. Het verband is niet direct aangetoond, maar aan de kinderen is wel gevraagd of ze weleens gepest werden. Degenen die aangaven last van pesten te hebben beoordeelden de familie, schoolwerk en het leven an sich minder positief.

Smartphone

Ook volgens Nederlandse onderzoekers hebben het smartphonegebruik en het online netwerken een slechte invloed op ons. Volgens neuropsychiater Theo Compernolle, expert op het gebied van stress en auteur van het boek Ontketen je brein – Hoe hyper- connectiviteit en multitasking je hersenen gijzelen en hoe je eraan kunt ontsnappen, is er alle reden tot zorg. “Door de smartphone en alle berichten die daar voortdurend op binnenkomen, verkeert ons systeem continu in een staat van alertheid. Het creëert voortdurend een verhoogd niveau van stress,” zegt hij afgelopen februari in de HP/De Tijd. 

Een verhoogde blootstelling aan stress op deze jonge leeftijd zou kunnen zorgen voor een minderwaardig zelfbeeld en een vroege burn-out.

Zuid-Korea

In Zuid-Korea is een wet ingevoerd die jongeren moet beschermen tegen de schadelijke invloed van de smartphone en het online netwerken. Iedere Zuid-Koreaan jonger dan 19 jaar moet software op zijn telefoon installeren die zijn ouders waarschuwt wanneer de telefoon langer gebruikt wordt dan afgesproken.

Als het aan de Duitse neuroloog Manfred Spitzer lag, zouden in de westerse wereld de Zuid-Koreanen moeten volgen. “Maar voorlopig is dat niet aan de orde, want de digitale lobby is machtig,” zegt hij in dezelfde HP/De Tijd. “En dus lezen we overal hoe belangrijk het is dat kinderen zo vroeg mogelijk leren internetten. Ja, zodat ze zo vroeg mogelijk verslaafd raken! Ouders kennen gewoonweg de risico’s niet. Een kind moet sociale vaardigheden leren, hij moet leren hoe je met anderen omgaat, maar dat leer je niet als je alleen maar op je telefoon zit.”