Zijn augurken levensgevaarlijk?

Vitamine C is goed tegen verkoudheid, rood vlees veroorzaakt kanker en verzadigde vetten leiden tot hartaanvallen. Deze conclusies zijn ooit getrokken op basis van wetenschappelijk onderzoek, maar kloppen ze wel? We worden zeer beïnvloed door onderzoek van lage kwaliteit.

Veel medisch onderzoek zet ons – bedoeld of onbedoeld – volledig op het verkeerde been, waardoor we massaal onnodige medicijnen en supplementen slikken en verkeerde diëten volgen. Hoe zit dat?

Allereerst is biologisch onderzoek moeilijk, zeker wanneer het gaat over de gevolgen van leefgewoonten bij mensen. Zo werd in een groot onderzoek in eerste instantie gevonden dat mensen die koffie drinken een grotere kans hebben om eerder te overlijden. De onderzoekers ontdekten later echter dat de koffiedrinkers meer rookten dan degenen die geen of weinig koffie dronken. Toen vervolgens met deze verschillende rookgewoontes van de twee groepen rekening werd gehouden, bleek opeens het omgekeerde, namelijk dat koffiedrinken de levensverwachting juist verhoogt!

In elke studie die een bepaalde leefgewoonte onderzoekt, moeten de wetenschappers er dus voor zorgen dat alle andere leefgewoonten die de gezondheid op enigerlei wijze zouden kunnen beïnvloeden in beide groepen vergelijkbaar zijn. Een gigantische klus!

Een andere en veel voorkomende valkuil is dat onderzoek wordt gedaan met een mogelijke therapie zonder dat er enige vorm van vergelijking plaatsvindt. Laten we een voorbeeld nemen. Stel we doen een onderzoek naar de werkzaamheid van een dagelijkse theelepel suiker bij een groep mensen die verkouden zijn. Het resultaat zal zijn dat na twee weken meer dan 95 procent van de verkoudheden volledig is genezen. Eureka, we hebben eindelijk het middel gevonden dat verkoudheid geneest! Onzin natuurlijk, maar toch dienen we ons te realiseren dat we regelmatig worden beïnvloed door resultaten van onderzoek met een dergelijk bedenkelijk laag kwaliteitsniveau.

William Cortvriendt