Erdogans zuiveringen maken een einde aan het levensperspectief van 100.000 Turkse gezinnen

Amnesty International stelt in een nieuw rapport dat de regering Erdogan met zijn massa-ontslagen in de publieke sector niet alleen meer dan 100.000 werknemers op een willekeurige manier het brood uit de mond heeft gestoten, maar met deze ontslag-tsunami ook het leven van deze ambtenaren en hun families compleet geruïneerd heeft. Ze komen nergens meer aan de bak en hun kinderen wordt onderwijs geweigerd omdat hun ouders terroristen zouden zijn. Honderdduizenden Turken zijn het slachtoffer geworden van een politiek steekspel en ervaren dagelijks de catastrofale gevolgen in hun leven en levensonderhoud.

Het rapport van Amnesty International stelt dat het voor mensen in uiteenlopen beroepsgroepen, zoals artsen, politie, onderwijzers, academici en binnen het leger vrijwel onmogelijk is geworden om financieel rond te komen. Ze staan te boek als “terroristen”, waardoor ze geen baan meer kunnen vinden.

Gülen

De Turkse regering claimde vrijwel meteen na de staatsgreep dat volgelingen van de voortvluchtige prediker Fethullah Gülen zouden hebben deelgenomen aan de afgeslagen couppoging, waarbij 240 doden en duizenden gewonden vielen. Deze zienswijze wordt ook gedeeld door door het Britse parlement, dat in een recent rapport eveneens stelt dat diverse Gülenisten bij de coup betrokken zouden zijn geweest. Dat betekent volgens de Britten evenwel niet dat Fethullah Gülen zelf ook iets met de couppoging te maken heeft, of dat het uitsluitend Gülenisten waren die voor de planning en uitvoering verantwoordelijk waren. Ook onder meer de baas van de Duitse inlichtingendienst BDN, Bruna Kahl, gelooft niet dat Gülen de blijvende kracht achter de mislukte staatsgreep is.

Dit in tegenstelling tot veel liberale en conservatieve Turken, die deze mening wel zijn toegedaan. Gülenisten zijn volgens Turkije lange tijd bezig geweest met het infiltreren van Turkse instituten, zoals het leger, de politie en de rechtspraak. Na de afgeslagen coup werden dan ook talloze militairen, rechters en openbaar aanklagers gearresteerd vanwege betrokkenheid bij de coup. De prediker Fethullah Gülen zelf leeft in ballingschap in de Verenigde Staten.

Tijdens de nasleep van de hardhandig neergeslagen staatsgreep in Turkije op 22 juli 2016 werd een decreet uitgevaardigd dat het mogelijk maakt om werknemers in de publieke sector te ontslaan als ze worden verdacht van banden met de Gülen-beweging. Dit was dat nog maar het begin van de repressieve maatregelen van Erdogan. De zuiveringen binnen de overheid zijn inmiddels uitgebreid en ook sympathisanten van de Koerdische beweging, linkse en zelfs liberale tegenstanders van de overheid moeten het veld ruimen, zo stelt Amnesty.

Terrorist

Het rapport met de titel Geen einde in zicht: Ontslagen werknemers in de Turkse publieke sector zonder toekomstperspectief stelt verder dat de massa-ontslagen met willekeur zijn uitgevoerd en op basis van vage verbindingen met terroristische organisaties, zonder duidelijke criteria. Volgens Amnesty is er weinig tot geen specifieke bewijslast nodig om ambtenaren te kunnen ontslaan. “Mijn manager vertelde me dat een inlichtingenrapport over mij een negatieve uitkomst had gegeven. En dat was het”, zo citeert Amnesty een interview met een ontslagen politieagent.

Volgens de hulporganisatie is de impact van de zuiveringen immens en blijven de naweeën van de ontslaggolf levens vernietigen van een groot aantal mensen.  Zij hebben niet alleen hun baan verloren, maar ook hun professionele bestaan en hun gezinsleven. Veel Turken hebben het stigma terrorist gekregen, zijn beroofd zijn van hun bestaansmiddelen, zien hun carrière afgebroken en andere mogelijkheden voor tewerkstelling geblokkeerd.

Klassenjustitie

Volgens de Turks-Belgische columnist Yucel Kahraman komt de negatieve houding van veel Turken tegenover Gülenisten voort uit hun trots en patriotisme en het belang dat Turken hechten aan hun staat en vlag. Op zijn blog stelt Kahraman dat Turken in Europa zich als derdeklas burgers behandeld voelen, maar dat de gewone man in Turkije ook als derdeklas burger behandeld wordt door de seculiere klasse. “Nu Erdogan inspeelt op deze lagere klasse van de bevolking en Turkije tot een sterke economische macht wist te evolueren, voelen veel mensen zich gerespecteerd en herwonnen ze hun nationalistische trots,” aldus Kahraman. Negatief nieuws over Erdogan en Turkije, dat de Gülenisten met regelmaat richting Westerse media en politici verspreiden, wordt als landverraad beschouwd.

Dat de Gülenisten daarmee in Turkije in een kwaad daglicht zijn komen te staan, met verstrekkende gevolgen, blijkt uit het rapport van Amnesty. Zo wordt in het rapport een Turkse vrouw geciteerd die zegt dat haar dochter geen beurs van de universiteit krijgt, omdat de Turkse autoriteiten haar moeder als een ‘terrorist’ beschouwen. Een andere vrouw zegt dat haar zoon bang is om naar school te gaan. “De kinderen pesten hem en noemen zijn moeder een terrorist en verrader”, aldus de vrouw. Weer anderen omschrijven hoe ze, bij gebrek aan inkomsten uit werk of uitkering, hun spaargeld moeten aanbreken om te kunnen leven, of een beroep moeten doen op vrienden en familie. Sommigen sprokkelen een paar centjes als straatverkoper.

Volgens Amnesty International zijn minstens een half miljoen Turken getroffen door de zuiveringen. Onder de afgeroepen noodtoestand, die onlangs weer is verlengd, kunnen ambtenaren hun ontslag ook niet aanvechten bij de rechtbank. Recent gaf president Erdogan zelfs aan dat de noodtoestand nog lange tijd van kracht zal blijven. “Hij wordt pas opgeheven als we vrede en welvaart hebben bereikt”, zo stelde een strijdbare Erdogan onlangs.