De angst voor fipronil is ‘pure chemofobie’

Het schandaal rond de fipronil in onze eieren gaat inmiddels de vierde week in. De ‘eiergate’ kost de economie deze zomer miljoenen en wat is het effect? In navolging op hoogleraar voedingsleer Martijn Katan bagatelliseert hoogleraar dierengeneeskunde Frans van Knapen het ‘schandaal’. “We zijn zo overdreven bang.”

Onze columnist Jan Smit nomineerde de ‘eiergate’ al voor de Gouden Komkommer 2017, de fictieve prijs voor het grootste, zomerse non-nieuws. Natuurlijk, de schade van de hele affaire is enorm. Talloze kippen zijn geruimd en naar verluidt loopt de economische schade in de miljoenen euro’s. Toch noemt Smit het een ‘typisch gevalletje much a do about nothing’.

Het stuk gaat hieronder verder.

Eerste nominaties Gouden Komkommer 2017 bekend

Hoogleraar voedingsleer Martijn Katan trachtte al snel de hype rond fipronil te luwen. “Op Sri Lanka deden in een paar jaar tijd zeven mensen een zelfmoordpoging met pure Fipronil,” schreef hij. “De hoeveelheid kwam overeen met de maximaal toegestane hoeveelheid Fipronil in tien miljoen eieren. Na twee tot vier dagen in het ziekenhuis gingen ze alle zeven gezond weer naar huis. Geen reden tot zorg dus, die Fipronil.” Het fipronilgehalte in onze eieren zou gelijkstaan aan de schade van een paar druppels wijn.

Keukenzout

Ook hoogleraar dierengeneeskunde Frans van Knapen hekelt de reactie op de zaak. “We zijn zo overdreven bang,” zegt hij in het Algemeen Dagblad. ”Zodra we te maken krijgen met chemische stoffen komen er draconische maatregelen. Elke stof is potentieel schadelijk, het gaat om de dosis. Neem keukenzout. Als je daar een kopje mee vult en de inhoud opeet ga je dood.”

Van Knapen vindt dat er natuurlijk geen schadelijke stoffen als fipronil in ons eten mogen komen, maar duidt de zaak meteen. “Maar word je er ziek van? Nee, niet in deze doseringen.”

Een hele sector wordt onnodig over de kling gejaagd, stelt Van Knapen. “In 2011 zou de ecolibacterie op Nederlandse komkommers zitten, in Duitsland gingen dertig mensen dood.” Als gevolg stortte de verkoop van Nederlandse komkommers in. Op dit moment is die nog altijd niet op het oude niveau. Van Knapen: “Dat de bacterie uiteindelijk afkomstig bleek van biologisch gekweekte taugé, daar hoorde je niemand meer over. Het gaat er niet meer om of een product écht schadelijk is, het gaat om de associatie. Nederlandse komkommers, daar was wat mee, denken mensen in de supermarkt. Zo gaat het straks ook met Nederlandse eieren. We lopen achter hypes aan.”

Want, zo stelt Van Knapen, tegelijkertijd zijn er nog genoeg problemen in de voedselindustrie. “En wij maken ons druk over een beetje fipronil. Het is van god los.”