‘Amicale zoener’ Juncker komt met bezielende goednieuwsshow

Tijdens zijn laatste Staat van de Unie legt Jean-Claude Juncker de focus op al het goede dat de Europese Unie het afgelopen jaar heeft bereikt. “We zijn begonnen met de reparatie van het dak. We moeten het afmaken terwijl de zon schijnt.”

Jean-Claude Juncker
Beeld: ANP/AFP Foto/Patrick Hertzog

Qua thematiek zitten er lichtjaren tussen de Junckers speech van vorig jaar en die van vandaag. Zijn Staat van de Unie van 2016 is zwartgallig. De EU zou volgens de voorzitter van de Europese Commissie in een ‘existentiële crisis’ zitten vanwege de slechte afhandeling van de vluchtelingencrisis.

Ook doemde de zogenoemde populistische lente op. Eurokritische populisten als Marine Le Pen, Frauke Petry en Geert Wilders zouden wel even macht in hun landen grijpen en daarmee het EU-gezag ondermijnen.

Een jaar later heeft de Unie volgens Juncker de ‘wind in de zeilen’. “Tien jaar geleden begon de economische crisis. Nu is de Europese economie weer terug waar het moet zijn. Daarmee krijgen we de unie terug in de Unie.” Niet dat de EU volgens Juncker alleen om de euro draait, zegt hij in Straatsburg. “Europa is meer dan een interne markt. Het is meer dan geld en meer dan de euro. Het gaat om onze waarden.”

Juncker spreekt over een ‘zesde scenario’, waarin drie waarden verankerd zijn in de Unie. “Vrijheid, gelijkheid en de rechtsstaat. Op basis van deze waarden bouwen we een sterkere en meer democratische unie.”

Jean-Claude Juncker
Beeld: ANP/AFP Foto/Patrick Hertzog

Vertrouwen

Mooie woorden, maar is de bezielende goednieuwsshow van Juncker – die ook bekend staat om zijn amicale gezoen (op wangen, op kale koppen van collega’s) – genoeg? “Zijn prioriteit ligt bij het herwinnen van het vertrouwen van de burger in Zuid-Europese landen met betrekking tot jeugdwerkloosheid en investeringen,” zei Europadeskundige Adriaan Schout voorafgaand aan de speech. “Zonder vertrouwen, geen Europese eenheid.”

De tekst gaat hieronder verder. 

Wat kunnen we verwachten van Jean-Claude Junckers laatste kunstje?

Als het aan Juncker ligt, sluit de EU haar lidstaten via een uitbreiding van het Schengenverdrag nog meer in de armen. “Als we onze externe grenzen willen versterken, moeten we Bulgarije en Roemenië meteen toelaten tot het Schengenverdrag,” zegt hij. Hoe dit deze Europese grens moet versterken, blijft ongewis. Ook de euro moet zorgen voor meer samenhorigheid. “De euro moet meer worden dan een eenheid voor een selecte groep. Het moet de enige munteenheid van de unie worden.”

De positieve sfeer wordt ook gedeeld door Sophie in ’t Veld. “Er breekt een Europese lente aan. Die positieve stemming biedt een kans om Europa grondig te hervormen,” reageert de D66-europarlementariër. “Alleen een sterk Europa kan weerstand bieden aan de onvoorspelbare Trump, de dreiging vanuit Noord-Korea, de vluchtelingenstroom en de klimaatproblemen.”

Brexit

Zalvende woorden of niet. Tijdens zijn Staat van de Unie geeft Juncker ook de definitieve datum van het Britse vertrek. Op 29 maart 2019 trekken de Britten de Brusselse deur dicht. “Een tragisch moment,” vindt Juncker, “maar we moeten de wil van het Britse volk respecteren.”

Verder laat hij zich niet uit over dit unicum. Juncker kijkt liever vooruit: “We zijn begonnen met de reparatie van het dak. We moeten het afmaken terwijl de zon schijnt.”

De hele speech van Jean-Claude Juncker is hier terug te lezen