Leraren willen Slob onder druk zetten, maar weten niet hoe

Nog veel onduidelijk over voorgestelde estafettestakingen

De basisschoolleraren, verenigd in het PO-Front, blijven meer geld eisen voor een salarisverhoging en een werkdrukverlaging in het basisonderwijs. Vandaag (dinsdag, red.) gaat een delegatie van het front in gesprek met minister Arie Slob. De leraren dreigen met een landelijke en eventueel zelfs estafettestakingen wanneer niet aan hun eisen wordt voldaan. Ze blijven druk uitoefenen totdat het probleem tot de politiek is doorgedrongen en wordt aangepakt.

Het PO-Front bestaat uit PO in actie, vakbonden AOb, CNV Onderwijs, FNV Overheid en FvOv, Schoolleidersvereniging AVS en werkgeversorganisatie PO-Raad. Sinds het voorjaar zijn zij gezamenlijk actief om 1,4 miljard euro extra los te krijgen voor het primair onderwijs.

Daarvan is 900 miljoen om basisschooldocenten evenveel te kunnen betalen als docenten in het voortgezet onderwijs en 500 miljoen om de werkdruk te verlagen. Op 5 oktober jongstleden staakte het primair onderwijs en kwamen zo’n zestigduizend mensen bijeen in het Zuiderpark in Den Haag.

Leraren
Beeld: ANP/Erik van 't Woud

Kabinet-Rutte III en de leraren

Het nieuwe kabinet wil de komende jaren 270 miljoen euro investeren in de lerarensalarissen en het komende jaar is er een budget van 10 miljoen euro voor de werkdrukbestrijding. Pas in 2021 wordt deze investering opgevoerd tot 430 miljoen. Volgens het PO-Front is het een mooie eerste stap, maar is het lang niet genoeg om van een oplossing te kunnen spreken.

Bovendien komt de investering om de werkdruk te verlagen te laat, in hun ogen. Het lerarentekort in het basisonderwijs loopt namelijk snel op en lijkt in 2025 boven de tienduizend voltijdbanen uit te komen. Daardoor zal de werkdruk alleen maar toenemen. Tijd om te wachten het beroep aantrekkelijker te maken voor studenten en het vol te houden voor de huidige leerkrachten is er dus niet.

Slob, nieuwbakken ChristenUnie-minister voor Basis- en Voortgezet Onderwijs en Media, voert vandaag (dinsdag, red.) een gesprek met de actievoerders. Het PO-Front gaat de minister daarin een ultimatum stellen. Hij krijgt een maand de tijd om meer geld vrij te maken, anders gaan de scholen op 12 december dicht en volgt na de kerstvakantie eventueel een estafettestaking.

Uit een reactie van Slob in het Algemeen Dagblad valt op te maken dat niet aan de eisen van het PO-front voldaan zal worden. “Ze krijgen echt een fors bedrag. Veel andere sectoren krijgen helemaal niets,” stelt de minister. Slob laat leraren graag meepraten over de besteding van het geld dat er nu is. Ook meent hij dat ze in hun volste recht staan om te staken, maar dat hij geen geld kan uitgeven dat hij niet heeft.

Ultimatum

Eugenie Stolk, dagelijks bestuurder primair onderwijs van de Algemene Onderwijsbond (AOb) reageerde verbaasd op de uitspraken van Slob in het AD: “We moeten nog in gesprek, maar de uitkomst staat vast. Vreemd.” Stolk begrijpt ook dat het nodige bedrag niet in één dag vrij kan komen, maar vindt dat er afspraken gemaakt moeten worden om het in een aantal jaar te kunnen realiseren. Het naar voren trekken van de investering van 430 miljoen om de werkdruk te verminderen ‘is ook een duidelijk signaal dat het kabinet de problemen serieus neemt’.

Jan van de Ven, voorman van PO in actie, noemt tegenover HP/De Tijd de reactie van Slob een logische eerste respons. “Ik had niet anders verwacht,” zegt hij. De vraag is volgens hem nu of de minister in de week van 5 december – wanneer de Tweede Kamer de OCW-begroting behandelt – resultaat van zijn inspanningen kan laten zien.

Dat de salariskloof tussen het primair en voortgezet onderwijs gedicht wordt is een harde eis waar het hele PO-Front achterstaat. Volgens Van de Ven moet er binnen het kabinet beseft worden dat er sprake is van een ‘oneigenlijk, onwenselijk en oneerlijk groot salarisverschil’.

Over de investering in verlaging van de werkdruk is vorige week al gesproken met Slob. De minister gaf aan dat het geld hiervoor er wel is, maar dat hij wil voorkomen dat het geld in een bodemloze put verdwijnt. PO in actie snapt zijn zorgen, maar denkt als er snel een goed plan van aanpak komt de investering eerder doorgevoerd moet kunnen worden.

Stakingen

Wanneer Slob niet tegemoet komt aan de eisen, roepen de vakbonden die deel uitmaken van het front een nieuwe landelijke staking uit op 12 december. Wordt er vervolgens nog geen gehoor gegeven, dan is het plan om na de feestdagen regionale ‘estafette-acties’ te organiseren. Van de Ven legt uit dat dat bijvoorbeeld zou kunnen betekenen dat er van januari tot en met juni elke maand in twee provincies gestaakt wordt.

Op die manier wordt de druk op de ketel gehouden. Volgens Van de Ven zijn de acties – het PO-front voert al sinds het voorjaar actie – wel degelijk zinvol. Zonder alle inzet waren de investeringen die het kabinet nu heeft voorgesteld er ook niet gekomen. Voor de docenten, leerlingen en ouders valt te hopen dat de kloof gedicht wordt voor er nog meer gestaakt wordt of scholen dicht moeten omdat er geen leraren meer zijn.