Spring naar de content

Ramp

“Er is een Boeing 747 geland midden op de A2, vlak voor Amsterdam, maar er schijnt ook iets aan de hand te zijn met de Bijlmer.”

Gepubliceerd op: Geplaatst in de volgende categorieën:
Geschreven door: Gerard Driehuis

Het is zondagavond kwart voor zeven. De Wegenwachter, die ons ter hoogte van Naarden uit de berm probeerde te bevrijden, had in zijn gele autootje even contact gehad met het hoofdkwartier der Wegenwachters om zich nader te informeren over elektronische ontstekingen en hun bedrading. Hij had via zijn mobilofoon gehoord dat een defect vliegtuig erin geslaagd was op de weg tussen Utrecht en Amsterdam te landen. Of het toestel daarbij nog auto’s had geraakt, wist hij niet. Maar volgens hem had het nogal geruststellend geklonken. 

Abboneer op een lidmaadschap

Hoe sympathiek!

Dit artikel krijg je van HP/De Tijd cadeau. Word met één click op de doneerknop donateur en steun daarmee de onafhankelijke journalistiek van HP/De Tijd.

Doneren

Toen de auto — en dus de autoradio — het weer deed, bleek dat de wegenwacht het nieuws misschien wel als een der eersten had gehad. En ook dat, hoewel men bij een primeur kennelijk niet te precies moet doen over details — zoals die avond nog veelvuldig zou blijken — de werkelijkheid beslist niet meeviel. De avond van de Bijlmerramp maakt misschien wel des te meer indruk, omdat hij leidt tot een verwarrend besef van eindigheid. Aan rampen in de wereld geen gebrek, maar doorgaans vinden ze een stuk verder weg plaats. De honger in Afrika is erg, heel erg, maar ook wel erg de honger van anderen. Dat is ook de reden dat we verslaggever Matt Dings en fotograaf Jos Lammers vroegen een reportage van de Somalische vluchtelingen te maken. We weten allemaal wel zo’n beetje dat het in dat deel van Afrika niet goed gaat — en trouwens niet alleen in dat deel — maar echt doordringen doet zoiets niet. Een reportage van een enkel kamp in de taal van Matt Dings zou wellicht helpen om te laten doordringen wat dat eigenlijk voorstelt: een hongerkamp met vijftigduizend vluchtelingen. Het schokkende (een ander cliché volstaat nog minder) resultaat staat elders in dit nummer. 

Maar al komt de ellende door dat verhaal redelijk dichtbij, hier, ‘bij ons’, valt zoiets op afzienbare termijn toch niet te vrezen. Het is erg de ramp van anderen. Maar op zo’n avond dringt het even door dat in onze gedigitaliseerde wereld het lot niet geheel is uitgeschakeld. En als het niet Amsterdam Zuid-Oost, maar Amsterdam-Zuid had getroffen zou het nog helderder zijn geweest: twee defecte motoren van een van de talloze vliegtuigen die dag in dag uit boven de steden van Nederland vliegen, en al het getob en gezwoeg onder de zon kan in één keer ten einde zijn. Menigeen vraagt zich regelmatig in of onder een vliegtuig af, of zoiets ook fout zou kunnen gaan, en wat er dan zou gebeuren. Dat weten we nu dus. Zoals ze er in het welvarende Zuid-Frankrijk de afgelopen maand achter kwamen dat water meer kracht heeft dan men zich kon herinneren. Wat het nog treuriger maakt is, dat het moest gebeuren in die gedoemde Bijlmer, waar vooral mensen uit andere landen wonen — doorgaans het object van hoon en argwaan — die niettemin niet voor niets hier naartoe gekomen zijn. Op de vlucht voor oorlog, honger, ellende, of gewoon omdat ze bij hun familie wilden zijn, of wat minder armoede wilden hebben. Op de vlucht naar iets meer toekomst. 

En dan stort er een vliegtuig op je huis. 

Gaandeweg de avond rees de vraag wat in de kolommen van dit blad te doen aan de steeds groter wordende ramp. Dit blad doet tenslotte in achtergronden. Maar een vliegramp hééft geen achtergronden; een vliegtuig vliegt of stort neer. En wat er rondom zo’n ramp nog te bedenken valt — over het gevaar van zoveel vliegtuigen boven zoveel hoofden, over aanvliegroutes en rampenplannen — het weinige dat zo’n ramp in een quasi-kader plaatst, dat zouden de dagbladen zich ongetwijfeld niet laten ontgaan. En dus kozen we ervoor een paar opvallende zaken van zondag 3 oktober, bijvoorbeeld de oorzaken van de magere prestatie van het NOS-Journaal, nader te beschouwen en dit nummer verder te maken zoals we dat van plan waren voor die twee motoren uitvielen. Met de reportage uit Somalië, bijvoorbeeld.

Onderwerpen