Column

Don Arturo, het Zegel der Columnisten, sluit de Ronit Palache-rellette af

De rel tussen Ronit Palache en Wierd Duk is uitgewoed, de verontwaardigde columns zijn geschreven. Arthur van Amerongen sluit de zaak af met een simpele vraag: waarom laat een slimme vrouw die aan een proefschrift werkt, haar carrière ontsporen in talkshow-theater?

25/11 | 2025
door Arthur van Amerongen
Leestijd 7 minuten
Afbeelding

Iedereen heeft natuurlijk de rel rond Ronit Palache en Wierd Duk gevolgd en ik ben - in mijn hoedanigheid van het Zegel der Columnisten - de aangewezen persoon om deze querelle in stijl af te sluiten. Duk schreef dit over de kwestie: "Vanavond ben ik weggelopen uit een tv-uitzending van @DIT_eo Ik was uitgenodigd om te debatteren met @gertjansegers over onze joods-christelijke cultuur en mee te praten over de huidige christenvervolgingen. In plaats daarvan begon side kick Ronit Palache een onsamenhangende en leugenachtige tirade over en tegen mij af te steken. Haar ergernis - ze zat naast mij - was de hele uitzending voelbaar. Ik kwam als gast voor een goed gesprek maar gasten behandel je in mijn wereld anders. Dus hield ik het voor gezien."

‘One trick pony’ Sander Schimmelpenninck was er als de kippen bij (het lijkt potjandorie wel een fabel van La Fontaine, met die beestenboel) om voor de duizendste keer te schuimbekken over Wierd Duk en domrechts en schreef een vlammend filippicaatje in de Volkskrant, met de prima clickbait-titel: ‘Door Wierd Duk uit te nodigen, laat je het gesprek bepalen door rancune, normaliseer je die en gaat het nooit meer over de inhoud.’

SS en Ronit Palache kennen elkaar en dat noopte mij tot deze laagvloerse en vooral banale twiet (noblesse oblige): 

Ene Lotte Krakers - naar eigen zeggen gefascineerd door seksistische drek - kopte vervolgens in de Volkskrant: ‘Challas, adieu: daar vertrok een totaal voorspelbare Wierd Duk uit ‘Dit is de week’.’

Mijn grote vriend Han van der Horst reageerde iets subtieler en schreef op De Joop: ‘Het was best slim van Wierd Duk om weg te lopen van een confrontatie met Ronit Palache in de talkshow Dit is de Week van Margje Fikse.’

Mijn gewaardeerde GeenStijl-collega Mosterd schreef: "TOCH nog even follow-uppen op de ‘Wierd niet weg is is gezien & Ronit komt’ bij de EO. Want nadat Wierd eruit naaide toen hij geverkaraktermoord werd door Ronit Palache, die thuis voor de spiegel wat notities had geoefend en deze in de uitzending van haar telefoontje opdreunde, kwam de EO met een weeïg statement over kernwaarden als ‘hoopvol, oprecht en uitnodigend’."

"Het was niet voor het eerst dat Ronit Palache een talkshow ‘animeerde’. Ik belde even met Marcel Vink en die vertelde mij dit: ‘Vijf jaar geleden werd ik met collega Silvan Schoonhoven bij Op1 uitgenodigd om te praten over het boek ‘Spookhoeve Ruinerwold’ dat we hadden geschreven en dat kort erna zou uitkomen. Ronit Palache, lid van de redactie van Op1, had ons benaderd en was op haar knieën gegaan of we alsjeblieft dáár wilden komen zitten en vooral niet bij een andere talkshow. Toen we kort voor de uitzending bepoederd werden door een grimeuse kwam Palache ineens opgewonden binnen. Ze kirde dat er een verklaring was binnengekomen over het boek, namens de negen kinderen van Ruinerwold-vader Gerrit Jan van D., die tijdens het gesprek met ons voorgelezen zou worden. We wilden die verklaring zien, zodat we wisten wat erin stond en we nog even konden nadenken over een reactie, maar dat weigerde Ronit pertinent. We móesten het tijdens de live-uitzending pas horen. Ik heb met Silvan nog even besproken of we dan niet moesten opstappen, zodat ze twee lege stoelen hadden, maar we hebben besloten gewoon maar te gaan zitten. De bedoeling was overduidelijk een confrontatie, een shockeffect, omdat de kinderen in die verklaring meldden dat ze ‘hard geraakt waren’ door het boek. En dat ‘veel van wat we lezen niets met de waarheid heeft te maken’. Bijzonder, want het boek was nog helemaal niet uit. En de info in onze artikelen in De T. hadden we zwart op wit, of op beeld. De meeste ‘kinderen’ waren overigens al heel lang volwassen. Maar dat terzijde. Presentator Sander Schimmelpenninck (met Welmoed Sijtsma) wist natuurlijk wat er die avond was bekonkeld en probeerde ons met de list klein te krijgen - wat in zijn geval nogal grappig is. Ik heb met collega Silvan jaren later nog eens naar de uitzending gekeken, op Youtube. We maakten ons niet druk om wat ons voor de voeten werd geworpen. Omdat ze ons in de val had proberen te lokken, noemden we Ronit na de uitzending wel voortaan ‘de slang’. Moet echt gezegd: Bert Huisjes, hoofdredacteur van omroep WNL en die avond verantwoordelijk voor de uitzending, was des duivels over wat ons was geflikt en heeft heel daadkrachtig opgetreden. Als ik me goed herinner, moest de ochtend erna de redactie in een spoedvergadering bijeen komen en zijn daar harde woorden gevallen. Hij heeft het meer dan keurig opgelost.”

‘Omdat ze ons in de val had proberen te lokken, noemden we Ronit na de uitzending wel voortaan ‘de slang’.’

Marcel Vink

Op 18 juni 2022 publiceerde Ronit Palache haar essay ’Boze bazen’ in de Volkskrant. Dit persoonlijke stuk beschrijft haar ervaringen met een toxische werkcultuur bij uitgeverij Prometheus, waar ze negen jaar werkte, en raakt thema’s aan als machtsmisbruik en angst op de werkvloer. De kop was: ‘Het ís niet normaal als de baas je vernedert en zich onbeschoft gedraagt.’ Palache opende veelbelovend: "Het was drie uur in de nacht toen ik wakker schrok met een onbestendig, dof gevoel in mijn buik. M’n hart bonkte sneller dan normaal en ik voelde alleen maar weerzin bij de gedachte dat ik de volgende ochtend weer naar mijn werk zou moeten. Werk dat ook leuk was en veelzijdig; ik leerde veel bij de uitgeverij, ontmoette talloze interessante mensen en kreeg de kans mezelf intellectueel te ontwikkelen. Uiteindelijk zou ik er negen jaar werken. De weerzin had zich in de loop der jaren opgestapeld; waarschuwingen voor mijn toenmalige baas – hij had een behoorlijk slechte reputatie – hadden mij er niet van weerhouden de stap te nemen voor hem te gaan werken in 2010. Ik dacht dat het niet zo erg kon zijn als uit krantenartikelen bleek die met enige regelmaat over hem verschenen. Bovendien, als hij inderdaad zo onhebbelijk en machtsbelust was als uit de stukken op te maken viel, zou ik voor mezelf opkomen en mijn mond opentrekken. Mijn omgeving noemde me voor de duvel niet bang."

Haar ernstige beschuldigingen aan het adres van Mai Spijkers veroorzaakten nog niet eens een storm in een glas water. De scoop van de Volkskrant werd bovendien verknald door de bengels van GeenStijl, die bijna een week eerder dan de publicatie in de Volkskrant met een dodelijk stuk kwamen over de uitgelekte ‘polemiek’ van Palache. Bart Nijman: "Nee, aan het einde van het essay van Palache blijft toch één vraag hangen: waarom werk je negen jaar lang voor iemand die zich niet normaal tot zijn personeel kan verhouden, om drie jaar ná je vertrek op een modieus #MeToo-treintje te stappen en je eigen (niet genomen) verantwoordelijkheid via de krant op de ontbijttafel van alle lezers te vondeling te leggen? Als je baas een kloodtzak is, dan zeg je er wat van, of neem je ontslag. Je bent niet willoos, je eigen identiteit is niet de verantwoordelijkheid van je baas en nog minder van de lezer, die óók wel eens gezeik heeft op z’n werk. Maar goed: wij hebben makkelijk lullen want wij hebben geen echt werk en al helemaal geen ambities - zéker niet in die kringen."

Net als veel andere mannen (understatement van de dag) was ik gecharmeerd van Ronit Palache. Ik heb haar gesouffleerd toen ze een aantal opiniestukken schreef over de Volkskrant over het onderwerp waarop ze nu aan het promoveren is: geloofsverlating in Nederland. Op de website van de Universiteit van Amsterdam staat een omschrijving van het onderzoek: "Niets dan melancholie: hoe individuen, opgegroeid in joodse, katholieke, christelijke en islamitische gemeenschappen, hun narratieven van hun proces van uittreding construeren.” Palache volgde eerder de opleiding aan de School voor Journalistiek in Utrecht, waar ze een bachelor in journalistiek behaalde. Tegen Jannetje Koelewijn van NRC Handelsblad zei ze: "Ik ben aangenomen als promovendus, een lang gekoesterde wens. Ik heb geen academische studie gedaan, maar ik ben toegelaten na een zogeheten geleerd gesprek, onder anderen met Irene Zwiep. Zij is hoogleraar Hebreeuwse, Aramese en Syrische talen. Ik wil onderzoeken hoe het losmakingsproces verloopt bij mensen die geboren worden en opgroeien in gesloten religieuze gemeenschappen, hoe taboes daarbij een rol spelen."

Mijn adviezen aan Palache waren vaderlijk. Ik had immers 500 columns geschreven voor de Volkskrant en die behoorden vaak tot de best gelezen stukken. Tot de komst van Sander Schimmelpenninck was ik de koning van de clickbait bij de VK. Palache spiegelde zich graag aan Lale Gül. Alleen is het keurige Joodse milieu van Palache in Buitenveldert onvergelijkbaar met het ietwat barbaarse milieu in Amsterdam-West waarin Gül moest zien te overleven. Ik zag weinig drama bij Palache, en al helemaal niet in vergelijking met Unorthodox. The Scandalous Rejection of My Hasidic Roots van Deborah Feldman of The Romance Reader van Pearl Abraham. Ik heb het sterke vermoeden dat Palache het liefst een romancière wil zijn in de traditie van Feldman en Abraham, alleen is het deftige en vooral gezapige milieu van Buitenveldert nou niet echt een spannend decor zoals Williamsburg in Brooklyn. 

Wat mij natuurlijk vooral steekt is dat La Palache mij in het kader van haar promotieonderzoek nooit gevraagd heeft naar mijn dramatische uittrede uit de zwartekousenkerk. Ik ben de laatste exponent van een generatie christelijke afvalligen zoals Jan Wolkers, Maarten ‘t Hart, Maarten Biesheuvel, Heere Heeresma en Jan Siebelink. Wat te denken van deze ontboezeming! Bij mij ontaardde de wurgende angst voor de eeuwigheid in een ongebreidelde levensdrang die uiteindelijk zou ontaarden in totaal hedonisme. Een bevindelijke opvoeding laat zich echter niet oplossen in genot en genotmiddelen. Vroeg of laat zou ik de rekening gepresenteerd krijgen en ik zag mij al staan voor het Centraal Station, met een woeste baard en gehuld in lompen, schreeuwend dat het Einde der Tijden nabij is. Ik moest en zou met mijzelf in het reine komen en koos voor de shocktherapie. Als een chirurg wilde ik het geloof der vaderen ontleden en besloot daarom Hebreeuws te gaan studeren.

Er bleek een heilzame werking uit te gaan van de klinische en puur etymologische benadering van zwaar beladen begrippen als hel, zonde en uitverkiezing. Ik woonde in Jeruzalem en wandelde dagelijks door het Gehenna, de vallei waar ooit kinderen werden geofferd aan Moloch en die model zou gaan staan voor het bijbelse concept van de hel. Deze vorm van deprogrammeren was tijdrovend en omslachtig maar bleek doeltreffend.

Ik hoop van harte dat Palache na het afronden van haar promotie toch die Grote Joodse Nederlandse Roman gaat schrijven. Dat siert haar meer dan het maken van ketelmuziek ter meerdere eer en glorie van haarzelf in de vaderlandse media. Ze kan zoveel beter. 

P.S. Op de valreep vond ik dit geestige stukje over Ronit Palache op Propria Cures, met de uitnodigende titel: ‘Zij hoeft voor geen prof te vreezen, en geen boekje door te lezen: Palachenebbisj’.