Op de beelden is te zien hoe konijnen bij de oren of bij de kop worden gepakt en in kratten worden gegooid. Staatssecretaris Erkens van Landbouw noemt ze schokkend, de undercoverbeelden worden nog onderzocht. Het is de zoveelste aflevering in een vaste reeks: een dierenorganisatie filmt heimelijk in een stal of bij een transport, de beelden halen het journaal, een bewindspersoon is geschokt, er komt een onderzoek.
Begin 2007 was die reeks nog jong. De Partij voor de Dieren had net tweehonderdduizend stemmen en twee Kamerzetels gehaald, de Volkskrant opende met ‘Dierenbeulen vaker vervolgen’, en in HP/De Tijd verscheen een omslagverhaal met de vraag of de 21ste eeuw, zoals Marianne Thieme wilde, de eeuw van het dier zou worden. De ondervraagden waren er niet gerust op, ook de PvdD-stemmers onder hen niet. Midas Dekkers vreesde dat de partij in hetzelfde curiositeitenkabinet zou belanden als de Boerenpartij van boer Koekoek. Dirk Boon, de enige professor in het dierenrecht die Nederland ooit had, noemde de Nederlandse dierenwetgeving symboolwetgeving: fatsoenlijke regels, maar zonder het legertje ambtenaren dat nodig zou zijn om ze bij 160 miljoen dieren te handhaven.
Nederland telt anno 2026 zo’n vijf procent vegetariërs en eet per hoofd meer vlees dan in 2007.
Een deel van wat de sprekers voorspelden, is uitgekomen. De eierbranche schakelde onder druk van de consument om, zoals ANEVEI-voorzitter Ton van Dijk beschreef; de legbatterij is sinds 2012 in de hele EU verboden. De plofkip verdween uit de schappen van de supermarkten, ongeveer zoals Dekkers het voor zich zag, al deed niet de regering dat maar de retail. De Partij voor de Dieren werd geen curiositeit: ze zit inmiddels twintig jaar in de Kamer. En de vleeseter wordt behandeld zoals Paul Schnabel voorspelde, met het schuldgevoel dat eerder voor de roker was gereserveerd, al is de vleestaks waar hij op aanstuurde er nog altijd niet.
De grote voorspelling staat op zes jaar van haar deadline. ‘Over 25 jaar eet niemand nog vlees, of alleen diervriendelijke producten,’ zei Boon in 2007, en hij voorspelde dat tegen die tijd bijna iedereen vegetariër zou zijn. Nederland telt anno 2026 zo’n vijf procent vegetariërs en eet per hoofd meer vlees dan toen het stuk verscheen.
En Boons somberste punt, de symboolwetgeving, is negentien jaar later moeilijk te weerleggen. De beelden die de staatssecretaris deze week schokten, kwamen niet van een inspecteur maar van undercoveractivisten. De handhaving van de dierenwetgeving is nog altijd geen zaak van het legertje ambtenaren waar Boon om vroeg, maar van een verborgen camera.
Lees hier het omslagverhaal uit 2007 terug:
