Iedereen gaat volgend jaar naar Frankrijk, behalve Oranje

Wales gaat, Noord-Ierland gaat, Oostenrijk gaat, zelfs Albanië gaat naar Frankrijk. Eigenlijk gaat iedereen volgend jaar naar het EK. Iedereen behalve Nederland. Oranje verloor dinsdagavond in de Amsterdam ArenA met 2-3 van Tsjechië en kwalificeerde zich voor het eerst sinds 1984 niet voor het Europees kampioenschap.

Het deed treurig aan; de georkestreerde sfeeractie van het publiek in de zestiende minuut van het duel. De in oranje geklede mannen, vrouwen en kinderen op de tribunes zwaaiden met hun opgelichte smartphones. Een steun in de rug zijn voor de spelers, een verwijzing naar het jaar waarin het EK wordt gespeeld. Acht minuten later kwamen de Tsjechen op voorsprong. En het werd alleen maar erger.

Opeens deed het er niet meer toe wat er gebeurde in Konya. Het maakte niet meer uit of IJsland wel of niet zou winnen op bezoek bij concurrent Turkije. Het Nederlands elftal had de eigen glazen al vol overtuiging ingegooid. Nog voor de rust viel de 0-2. Marek Suchy probeerde de zwalkende Nederlanders nog terug in de wedstrijd te helpen door Memphis Depay onderuit te schoffelen en een rode kaart te pakken. Het mocht allemaal niet meer baten. Zelfs tegen tien man was het spel van Oranje flets en niet doortastend. Robin van Persie scoorde zijn vijftigste doelpunt in het shirt van Oranje, alleen dan wel in eigen goal. Het gemaakte enthousiasme van de stadionspeaker na de te late treffer van Klaas-Jan Huntelaar en een goal van Van Persie aan de goede kant, maakte het geheel alleen nog maar gênanter.

RobinvanPersie_HP
Tekenend: de vijftigste Oranje-goal van Robin van Persie was in eigen doel

Het gevolg is schrijnend en de laatste weken al vaak aangehaald. Voor het eerst in de historie van het EK zijn er 24 deelnemers en juist nu weet het Nederlands elftal zich niet te plaatsen. IJsland, Tsjechië én Turkije waren allemaal beter dan Oranje, dat alleen voetbaldwergen Letland en Kazachstan achter zich hield. Het elftal van bondscoach Danny Blind en diens voorganger Guus Hiddink verloor vijf van de tien kwalificatieduels, pakte slechts één punt tegen een van de directe concurrenten en kreeg in totaal dertien doelpunten tegen. Eigenlijk was er geen moment tijdens de plaatsingsreeks waarop Oranje zich in een goede positie bevond. Er zullen hele boeken over vol geschreven worden: de teloorgang van het Nederlands elftal na de derde plaats op het wereldkampioenschap. Na het verrassend sterke optreden in Brazilië konden we er opeens helemaal niets meer van. 

Wie heeft er schuld? Komt het door de mislukte kopbal van Daryl Janmaat in de kwalificatiewedstrijd tegen Tsjechië, die de eerste aanzet gaf richting de malaise? Of door Bert van Oostveen die koos voor de uitgebluste Hiddink en niet voor de voor de hand liggende Ronald Koeman? Was het onze obsessie met balbezit? Of was het toch gewoon pech, zoals iedereen rondom het elftal halsstarrig vol bleef houden?

Het land vraagt om antwoorden. Of die er komen, valt nog te bezien.

Uitslagen laatste speelronde
Nederland – Tsjechië 2-3
Turkije – IJsland 1-0
Letland – Kazachstan 0-1

Eindstand
1. Tsjechië 10-22
2. IJsland 10-20
3. Turkije 10-18
4. Nederland 10-13
5. Kazachstan 10-5
6. Letland 10-5