Tabak laat een ‘vingerafdruk’ achter in het DNA

Roken is schadelijk voor de gezondheid en kan dodelijke longkanker veroorzaken. Minder bekend is de schade die sigaretten aanrichten op DNA-niveau. Roken zorgt voor celmutaties. Voor het eerst is onderzocht in welke mate dat gebeurt.

Het roken van een pakje sigaretten per dag zorgt gemiddeld voor 150 mutaties per jaar in de longen. Maar dat is nog niet alles, ook andere cellen in het lichaam worden aangetast. Het onderzoek werd uitgevoerd door een internationaal onderzoeksteam en gepubliceerd in wetenschapsblad Science. Volgens het team is het een belangrijke toevoeging aan de manier waarop er naar het ontstaan van tumoren gekeken wordt.

Voor het onderzoek werd weefsel uit zo’n vijfduizend tumoren geanalyseerd. Allereerst werd hiervoor natuurlijk gekeken naar de belangrijkste kankersoort: longkanker. Maar daarnaast werden er ook zestien andere kankersoorten geanalyseerd waarvan vermoed wordt dat ook zij te maken hebben met het ontstaan van kanker. In de longen kwamen verreweg de meeste mutaties voor, maar ook in het strottenhoofd (97 per cel per jaar), de mond (23), het slokdarmhoofd (39), de lever (6) en de blaas (18) werden veranderingen in de cellen aangetroffen die toegeschreven kunnen worden aan het roken.

Een totaal van 150 mutaties op jaarbasis lijkt misschien niet zo veel, een kankercel heeft er vaak vele duizenden. Maar als er tientallen jaren een pakje per dag gerookt wordt, tikt het aardig aan. De DNA-schade is overigens blijvend, wanneer er gestopt wordt met roken zullen de celmutaties blijven bestaan, als een soort ‘vingerafdruk’ in het DNA. Uiteraard neemt de schade dan wel niet verder toe. Wellicht een extra motivatie om te stoppen met roken.