De terreur van de Verwarde Man

Het zijn niet zozeer terroristen die het dagelijks leven in Nederland ontwrichten. Het zijn vooral Verwarde Mannen die ons met hun vreemde gedrag de stuipen op het lijf kunnen jagen. Wat zijn het voor mensen?

Vaak menen we hem wel te herkennen. De Verwarde Man kijkt rusteloos en zoekend uit zijn ogen. Zijn blik krijgt geen grip op de wereld. Die wereld is dan ook niet de zijne. Hij leeft in een eigen universum. Als de Verwarde Man contact zoekt met iemand uit de gewonemensenwereld, gaat het mis. Zijn gebrabbel vindt geen gehoor, zijn kreten wekken ergernis op, zijn blikken ontmoeten onbegrip. Een aangeharkte samenleving kan niet zo veel met onaangepast gedrag. Maar de betrekkelijke onverschilligheid waarmee we de Verwarde Man tot dusver tegemoet traden, heeft plaatsgemaakt voor angst. Angst die een bijna hysterische reactie tot gevolg kan hebben. Eén Verwarde Man blijkt ons gevoel van veiligheid grondig te kunnen choqueren. Eén kreet op een plein, op het meest ongepaste moment van het jaar, kan leiden tot een vluchtende menigte, tientallen gewonden en een inderhaast afgevoerde Koninklijke Familie.
De gebeurtenissen tijdens Dodenherdenking zijn inmiddels door en door geanalyseerd. Wat blijft is het verschijnsel Verwarde Man. Want het kan nooit lang duren of hij duikt ergens weer op. En dan kan het gaan zoals in februari op het station van Den Bosch. Een man uit Bergen op Zoom, gekleed in een wit gewaad, roept in de trein en op het perron dat hij een bom bij zich heeft. Totale commotie is het gevolg. Station ontruimd, omliggende gebouwen ontruimd, speurhonden ingezet. Van de vroege ochtend tot diep in de middag ligt het treinverkeer plat. De man was een Verwarde Man. Dat was waarschijnlijk ter plekke al snel duidelijk: hij bleek bekend te zijn bij de politie. Maar ja, je weet nooit. En dus wordt alles uit de kast getrokken om het zekere voor het onzekere te nemen. In december liep een Verwarde Man urenlang met een mes te zwaaien in de Schipholtunnel. Treinen werden urenlang omgeleid. Op Rotterdam Centraal riep een Verwarde Vrouw (die zijn er óók) enkele jaren geleden dat ze een bom had verstopt in een knuffelbeest dat ze bij zich had. Het hele station werd ontruimd en het treinverkeer rond Rotterdam stilgelegd.

Lees de rest van het artikel in HP/De Tijd van deze week

Mark Traa