De CPN is dood, leve de CPN’ers

Twintig jaar geleden kwam er een einde aan het bestaan van de roemruchte Communistische Partij Nederland. Rest er nog iets van de politieke erfenis? En waar bleven de communistische prominenten van weleer?

Zo op het eerste gezicht gebeurde er op zaterdag 15 juni 1991 weinig bijzonders in de grote zaal van het Amersfoortse congrescentrum De Flint. Een politieke partij die vijf jaar eerder haar laatste Tweede-Kamerzetels had verloren, besloot zichzelf op te heffen – normaal gesproken geen voorpaginanieuws. Maar toch: het was niet zomaar een opheffingscongres. De partij die die zaterdag – nu twintig jaar geleden – haar laatste adem uitblies, was namelijk de Communistische Partij Nederland (CPN), opgericht als Sociaal-Democratische Partij (SDP) op 14 maart 1909 en om die reden Neerlands oudste politieke formatie.

Maar was het wel echt een afscheid? Zeker, de CPN hield op te bestaan. Maar de mensen die zich bij die partij thuis hadden gevoeld, gingen natuurlijk niet in rook op. In het bijzonder voor communisten die leidende posities binnen de partij hadden bekleed, gold dat de CPN voor altijd op hun cv zou blijven staan. En daarmee zeggen we nogal wat. Want de CPN was waarachtig niet alleen vanwege haar vroege oprichtingsdatum een bijzondere politieke partij.

In programmatisch opzicht was de CPN altijd een links-radicaal buitenbeentje geweest in onze politieke arena. Begonnen als een orthodoxe afsplitsing van de sociaaldemocratische SDAP, omarmde de partij na de Russische Oktoberrevolutie van 1917 voluit het totalitaire marxisme-leninisme van de Sovjet-Unie. Tot in de jaren tachtig hield de partij aan die antidemocratische beginselen vast, en gedurende het gros van die jaren functioneerde de CPN in de praktijk als het Nederlandse filiaal van de communistische machthebbers in Moskou. Inzake Jozef Stalin was de CPN zelfs roomser dan de paus, in die zin dat men zijn nagedachtenis hoog bleef houden toen zelfs de Russische partijgenoten zich eind jaren vijftig kritisch over Stalin begonnen uit te laten. Nikita Chroesjtsjov, de Sovjet-leider die daartoe het initiatief nam, werd om die reden ‘Knoeichef’ genoemd in communistische wandelgangen. Minstens zo illustratief: tot ver in de jaren zeventig bleef de aan de CPN gelieerde uitgeverij Pegasus stug doorgaan met het herdrukken en in advertenties aanprijzen van door Stalin geschreven klassiekers als Over historisch en dialectisch materialisme en Over de grondslagen van het leninisme.

Lees het gehele artikel in de HP/De Tijd van deze week.

26 reacties op “De CPN is dood, leve de CPN’ers

  1. propagandabesmetting

    Mensen met dat verleden zitten overal. Dat hoeft niet erg te zijn, maar voor mensen met een vooraanstaande functie in de publieke sector zou het verplicht moeten zijn publiek afstand te doen en verontschuldigingen aan te bieden.
    Een voorbeeld is Rinke van den Brink, de oud-hoofdredacteur en dus propagandachef van De Waarheid, het blad van de CPN, die nu als redacteur veel geld verdient bij de NOS. Wat zouden we ervan zeggen wanneer bij deze omroep iemand uit een rechtse partij zou zitten. Iemand die wél om Nederland gaf en om democratie en wél eerlijk zou toegeven dat hij lid was van bv. de CD of zo?

  2. Jan

    Het is niet de schuld van de voormalige communisten dat zij nooit ter verantwoording zijn geroepen, zoals tot op heden met mensen gebeurt die ooit een zijstap naar extreem rechts hebben gemaakt.
    Het is de schuld van de media die niet tot de linkse media behoren.

    Hoe kan een persoon als Anja Meulenbelt bijv. nog steeds senator zijn in de eerste kamer.

  3. propagandainitiator

    Wat doe je anders in de Eerste Kamer als senator zijn?
    Maar Anja Meulenbelt was nooit CPN, maar PSP. Dat lijkt er zelfs niet op.

  4. bertus

    Even een kleine correctie:
    Anja Meulenbelt is inderdaad nooit lid geweest van de CPN. Wel was ze begin jaren zeventig lid van de ‘Kommunistische Eenheidsbeweging Nederland-marxistisch leninistisch’ (KENml). Dat was een partij die zich beriep op het gedachtegoed van Marx, Lenin, Stalin en Mao. De CPN was kinderspel vergeleken bij die club.

  5. propagandaslachtoffer

    Ook de nieuwe presentator van een leuk tv-programma, geldophaler voor veroordeelde moordenaar en maniak Pol Pot en tevens fatsoenlijk erfgenaam Paul R. van GroenLinks was eens lid van Ken-NL. Er is aan de positie van deze mensen niet te tornen. Zij waren niet zomaar links of extreem-links, maar sympathiseerden met de Sovjet-Unie tijdens de Koude Oorlog. Met de collaborateurs uit WO ll is het toch wel geheel anders verlopen.
    Maar wat te doen? Dit soort mensen zit ook bij de NOS en verzorgt daar…….propaganda!
    Kijk ook eens naar zowat het enige land waar geen Nederlandse versie (wel een Nederlandse vertaling)van de Mitrokhin-archieven is uitgebracht.
    Er is zelfs in de Tweede Kamer een Marcus Bakker-zaal. Nou, dan weten we genoeg. In ieder geval nooit meer op een regeringspartij stemmen.

  6. Hugo de Geus

    Wat een vals en laaghartig artikel. De CPN had nog altijd meer democratie in hun partij dan de PVV nu. Het feit dat de partij in de jaren 80 zo’n voorstander was van de Perestroika, dat Paul de Groot de wacht aan werd gezet en dat de partij uiteindelijk gesplitst werd zou niet mogelijk zijn geweest als er geen democratie toegelaten zou worden.

    Er is een goede reden waarom de CPN’ers zich nooit hoeven te verantwoorden, een groot aantal van hen waren, in tegenstelling tot veel laffe medelanders en NSB’ers, actief in het verzet en er zijn honderden vermoord door de nazi’s met hulp van de Nederlandse politie.

    Daar zouden ze voor geeerd moeten worden maar in plaats daarvan lage laffe reacties en een voorpagina artikel waar de honden geen brood van lusten. Bah de HP/De Tijd redactie zou zich diep, diep moeten schamen.

  7. Ricardo

    Tja, rode stront oogt niet lekker, zwarte ook niet. De PVV begrijpt tenminste nog dat bruine stront meestal nromaal wordt gevonden.

  8. Het is tijd om 70 jaar na de fascistische aanval op de Sovjet Unie 1941 (meer dan 26 miljoen mensen werden slachtoffer) stil te staan bij het heldhaftige verzet van vele communisten in vele landen en in Nederland. Het Rode Leger heeft in mei 1945 een einde gemaakt aan het Hitlerfascisme na zware strijd, door Berlijn te bevrijden. Het arikel doet bovendien de resultaten te niet die behaald werden door de Nederlandse arbeidersbeweging, waarin de CPN een vooraanstaande rol heeft gespeeld (te denken aan de Havenstakingen, Fré Meis). Ook de rol in de vredesbeweging wordt doodgezwegen. Stop de Neutronenbom, de kernwapens etc. Zolang het kapitaal doorgaat met haar vernietigingsoorlogen en onderdrukking zullen communisten zij aan zij strijden met anderen voor een rechtvaardigere wereld.

  9. over de draconische McCarthy tijdperk voorstellen die door de schrijver worden gedaan om ex-CPNérs en hedendaagse communisten in name van de democratie, laat ik voor het gemaakt even de “marxistisch-leninistische citatenmachine” Marcus Bakker aanhallen

    “Het essiëntele van democratie is voor mij, dat het een antwoord is op een vraag die destijds al door een van de oude Romeinen is gesteld en luidt: Wie zal de bewakers bewaken?”

  10. Dacht altijd dat HP/De Tijd het goed voor had voor de linkse mens, ik schaam me nu voor deze gedachte. Wie zorgde voor de februaristaking? De communisten! Wie lieten de mensen onderduiken? Communisten!Waar waren de katholieken, de nationalisten toen tijdens de sociale kwestie mensen lagen te creperen van de honger en de armoede? Nu in de hedendaagse tijd krijg je te horen dat een flink links tegen geluid niet meer nodig is. Dat is helaas wel zo want de wereld red het niet zonder ons, zonder ons is er geen strijd tegen fascisme en onderdrukking van het kapitalisme. Het feit dat nu door bezuinigingen mensen geen beroep meer kunnen doen op een voedselbank, het feit dat nu mensen uit de bijstand van 70 euro per week moeten rond komen en ja ook als ze kinderen hebben wie neemt het voor die mensen op? De SP is hier in te reactionair. Wij als communisten moeten dat doen. Want wij zijn er voor dat iedereen gelijkwaardig voor worden behandeld. In geen enkele communistische literatuur staat dat je een mens moet doden vanwege zijn gedachte of achtergrond. En volgens mijn filosofieleraren is Das Kapital een boek vol waarheden waar je niet meer omheen kunt. En zoals hier genoemd, de CPN had nog altijd meer democratie dan de pvv. Anders hadden ze allang de eerste en tweede kamer vermoord en zelf een zetel ingepikt iets wat ik fascisten wél zie doen.

  11. propagandavijand

    Tijdens het Sovjet-regime zijn ongeveer 65 miljoen mensen om het leven gekomen. In China ongeveer 38 miljoen. In Cambodja met die aardige Pol Pot, waar onze vriendelijke erfgenaam nog geld voor ophaalde, ongeveer 2,3 miljoen. Appelbaum beschrijft in haar boek over de Goelags hoe vele honderdduizenden gewone mensen als slaaf te werk werden gesteld. Stalin hongerde de Oekraïne uit, met als gevolg miljoenen doden. Stalin lijfde Polen in, met als gevolg vele tienduizenden doden. De Sovjets vielen Finland binnen. De Sovjets vielen Polen binnen in 1939 met als gevolg de vrijwel totale uitroeiing van de Poolse officierenklasse (Katyn). Uit Pommeren, Silezië, Sudetenland en Pruisen werden ongeveer 12 miljoen Duitse burgers verdreven waarvan tijdens hun vlucht ongeveer 1,5 miljoen mensen bezweken of werden vermoord. De partizanen van Tito vermoorden in de omgeving van Bleiburg in een paar weken tijd ongeveer 450.000 Kroaten, serven en Slovenen die werden doodgeslagen, verdronken, in karstputten werden gegooid of werden geslacht met messen.
    Esther Rebecca, waar heb je het over? We moeten het onuitsprekelijke kwaad van het communisme niet zien in vergelijking tot het nationaal-socialisme, maar zoals het is. Het communisme is verantwoordelijk voor onnoemelijk veel kwaad. En dan heb ik niet eens gerefereerd naar de gedwongen verhuizingen in Roemenië, Joegoslavië enzovoort.

  12. torretje

    Al die dingen (getallen van 65 en 38 miljoen)die ‘propagandavijand’ hierboven vertelt, zijn in de koude oorlog bedacht. Dus medialeugens. Dus leugens. Maar ach, mensen, zoals Nederlanders, die in God geloven kun je alles wijs maken.

  13. torretje

    In 1920 werden al getallen genoemd van tientallen miljoen slachtoffers. Volkomen quats. Verder werden in de koude oorlog gewoon de 26 miljoen Sovjet-slachtoffers van Hitler bij al die miljoenen die steeds genoemd worden, opgeteld bij de ‘aantallen slachtoffers van Stalin’. (“Want hij had zich over moeten geven”. “Dus heeft hij de schuld”.)

  14. torretje

    Ten derde is de weg richting socialisme in 1918 (Rusland), 1948 (China) en in 1975 (Vietnam) ingezet OMDAT er door het kapitalisme wereldwijd per jaar meer dan 100 miljoen slachtoffers waren/zijn. Nog steeds zijn er honderden miljoenen slachtoffers (per jaar) van het kapitalisme.

  15. Rob

    Er is geen noodzakelijk tegenwicht meer tegen het liberalisme. De hele wereld onspoort. De PvdA is na de val van de Sovjet-unie overbodig als versplinteraar van links en valt dus ook af. De SP is een soort linkse D66 en zal binnenkort wel een of andere liberale prijs winnen.
    Het resultaat wordt een nieuwe situatie zoals die van de 19e eeuw tijdens de industriële revolutie. Inderdaad is het russische model ongeschikt gebleken en zie ik geen enkel socialistisch model dat niet ten prooi zal vallen aan egocentrisme, hebzucht en machtswellust. Maar nu gebeurt dat ook middels het liberale ideaal. Het enige verschil zit ‘em in de begunstigden. Wat overblijft is hun spel bederven.

  16. propagandaliefhebber

    Ben je zo kwaad dat je niet in één keer al je argumenten neer kunt zetten, Torretje? Telkens maar weer opnieuw een inval woedend neerpennen?

  17. torretje

    Ja, propagandaliefhebber, deze met naam en toenaam genoemde 19 CPNers hebben het, wat ik in drie zinnen, hierboven, keurig heb uitgelegd, niet zelf kunnen bedenken en kunnen uitleggen. Nog niet eens aan hun eigen familie. (Durften het niet meer.) Toen hebben ze uiteindelijk met 51% van de aanvankelijk gedelegeerden, aan het begin van dat congres in de rai, na drie uitputtende weekenden, de CPN opgeheven. Terwijl de dood van het kapitalisme toen al duidelijk was/werd (lees NRC vandaag pagina 34 maar eens.)

  18. propagandadegeneratie

    Niet zo mooi. En wanneer denkt u dat de wereld zal ondergaan?

  19. torretje

    Dat weet niemand. Moet je aan de schrijver in de NRC, Paul Jorion, vragen. Een gek kan meer vragen dan duizend wijzen kunnen beantwoorden.

  20. propagandist

    Laat duizend wijzen bloeien?

  21. sjaak

    “En volgens mijn filosofieleraren is Das Kapital een boek vol waarheden waar je niet meer omheen kunt.”
    zonde van het belasting geld dat kutonderwijs hier in nederland , 40 miljard in een beerput die sociaal constructivisme heet , bezuinig er een kruimel op
    en ze schreeuwen moord en brand.
    maakbaregrachtegordelOogappel die niet eens weet dat je met cultuurmarxisme gebrianwasht bent ipv klassiek “das kapitaal”

  22. propagan-hik-da

    Beter bezuinigt u geen kruimel, maar een druppel. En een flinke zo te zien.

  23. Jorein Versteege

    ”totalitaire marxisme leninisme” heerlijk om te lezen hoe HP/DE TIJD en het stalinisme nog steeds dezelfde onzin verspreiden.

    Het marxisme leninisme is helemaal niet totalitair en heeft niets te maken met het stalinistisch dogmatisme. Nergens in de werken van Marx en Lenin staat dat een partijbureaucratie moet heersen en dat de arbeiders slaven worden aan de staat.

    De CPN is pas in 1928 een ondemocratische partij geworden, toen de stalinisten alle kritische communisten royeerde. Het is dat stalinisme geweest dat de partij uiteindelijk kapot maakte. Dat haalt niet weg dat veel CPN’ers goede mensen waren, die echt geloofde in de propaganda van de sovjet bureaucratie. Internet had men toen nog niet en de burgerlijke pers vertrouwde men (terecht) niet.

    Ik persoonlijk zou nooit op de CPN gestemd hebben. Mijn anti-stalinisme weerhoudt mij daarvan. Maar het communisme heeft niets te maken met het chauvinistische stalinisme.

  24. Max

    @PROPAGANDAVIJAND 16-06-’11 :P as op, met die praat ga je nog op de knie van jou papa arriveren.
    Het grootste voorbeeld van hersenspoeling uit de Koude Oorlog is wel Jozef Stalin.Stalins slechte image zou voornamelijk te danken zijn aan de nazi-propaganda.Vandaag neemt de fascisering toe en het fascisme wordt gebanaliseerd in heel Europa onder de salgzin: “het Hitler-fascisme en het Stalin-communisme zijn tweelingbroers”. Sinds 1989 is deze slagzin een soort dogma dat, zo schijnt het, geen bewijs meer behoeft. Deze slogan is afkomstig van in 1945 verslagen nazi’s die in de westerse geheime diensten opgenomen werden om het gevecht voor de vernietiging van het communisme, door Hitler gestart in 1923, voort te zetten. Met de hulp en financiële steun van de CIA hebben deze nazi’s de wereld overspoeld met een zondvloed van leugens over de “misdaden” en de “holocausts” van Stalin. Deze leugens moesten dienen om de Hitler-holocaust eerst te relativeren en vervolgens te verantwoorden. Om hun misdaden goed te praten hadden de fascisten een overtreffende hoeveelheid doden nodig, slachtoffers van het bloeddorstige regime in de Sovjet-Unie!

  25. Max

    Michael Parenti een Amerikaanse intellectueel,doctor in de politieke wetenschappen en een van de belangrijkste progressieve denkers in de VS schreef een heel goed boek over de ineenstorting van het voormalig Oost-Blok .Hij zou vijftien boeken hebben geschreven die ook nog eens in tien talen zijn uitgegeven.Parenti:“Altijd werd er maar gezeurd over de Goelag-archipel.Maar waar was de Goelag dan, in 1991? Waar bleven dan die miljoenen uit de kampen, nadat het systeem in elkaar gedonderd was? In de VS hoorden we tientallen jaren over niets anders dan over de Goelag. Ik zeg niet dat er onder het communisme geen misdaden zijn begaan, maar welk land begaat die niet? Heeft Nederland geen misdaden begaan? Moet je daarover eens in Indonesië gaan praten. Er ging van alles mis in de Sovjet-Unie, er waren fundamentele systeemfouten, er werden misdaden gepleegd, maar de kapitalisten zijn de laatsten die recht van spreken hebben.”

  26. Max

    @PROPAGANDAVIJAND 16-06-’11 12:46:Tijdens het Sovjet-regime zijn ongeveer 65 miljoen mensen om het leven gekomen…….en bla,bla[[[[Je maakt jezelf belachelijk….
    Laat de computer nu maar even rusten, en ga buiten spelen.De argumenten die jij hier aandraagt complete larie en apenkool zijn en dat je de waarheid niet onder ogen wil zien.