De comeback van het politieke midden is slechts schijn

mark rutte viert feest (foto anp)

Is dankzij de grote zetelwinst van de VVD en de PvdA het politieke midden terug van weggeweest? Nee, dat lijkt maar zo.

De VVD (plus tien zetels) en de Partij van de Arbeid (plus negen) zijn de grote winnaars geworden van de Tweede Kamerverkiezingen. Mark Rutte boekte de grootste premierbonus sinds Joop den Uyl (1977) en maakte de liberalen groter dan zij ooit zijn geweest. Diederik Samsom, op zijn beurt, bracht de sociaaldemocraten weer bijna terug op het niveau van 2003, toen Wouter Bos de PvdA 42 zetels bezorgde. Is daarmee het politieke midden terug van weggeweest, zoals hier en daar wordt geconcludeerd?

Nee, onzin. Want Rutte en Samsom hebben hun zetelwinst nu juist te danken aan een verkiezingscampagne waarin ze gaandeweg elkaars grote tegenpolen werden. Heel veel kiezers die woensdag op Rutte hebben gestemd, deden dat om te verhinderen dat het ‘linkse gevaar’ Samsom de grootste zou worden. Samsom profiteerde van het omgekeerde effect: hij boekte winst dankzij kiezers die wilden voorkomen dat het ‘rechtse gevaar’ Rutte er opnieuw met de overwinning vandoor zou gaan.

De winst van Rutte is gebaseerd op de angst voor de linkse jongen Samsom

Naast de PVV lepelden de liberalen al doende de typische middenpartij CDA leeg, terwijl de PvdA vooral profiteerde van voormalige GroenLinks-kiezers die het kennelijk niet konden verkroppen dat Jolande Sap, medeondertekenaar van het Kunduz-akkoord, te dicht tegen Rutte was aangekropen.

Links en rechts
De kiezers kozen woensdag dus niet voor het politieke midden, maar voor twee politici die in hun ogen golden al uitgesproken representanten van links en van rechts. Zoals in ons land al veel vaker is gebeurd, zullen de aanvoerders van links en rechts nu samen een regering moeten vormen. Ze zijn, zoals dat heet, tot elkaar veroordeeld. Niet, althans niet in de eerste plaats, door de kiezer, maar door ons kiesstelsel, waarin – zoals Wim Couwenberg nog onlangs schreef – niet regeerkracht en politieke stabiliteit voorop staan, maar een parlement met een zo zuiver mogelijke weerspiegeling van alle geestelijke en politieke stromingen en strominkjes die we bij machte zijn voort te brengen.

Drees regeerde nooit zonder Romme, Den Uyl nooit zonder Van Agt, Kok nooit zonder Lubbers of Bolkestein en nu krijgen we dus een coalitie met Rutte en Samsom – of in elk geval de partij van Samsom. Terwijl de kiezer Rutte wilde óf Samsom. Een kiesstelsel dat dergelijke ‘oplossingen’ blijft produceren, creëert uiteindelijk slechts instabiliteit. En zo strompelen we vanaf vandaag naar de volgende politieke impasse.


  • Janus Kop

    Inderdaad het is schijn dat hetpolitieke midden terug is.
    Het CDA heft voorgoed afgedaan.
    De CDAers zijn doorgebroken naar rechts naar de VVD ..

  • A.Vrijlant

    Lilaïsch bezien maakt het niet uit wie de verkiezingen wint. Want nog geen mens is in staat om te regeren vanuit een waar bewustzijn, dat recht doet aan alles wat er leeft en bestaat.
    Men zou kunnen zeggen: Zo leiders, zo volk. Want per slot behoren de leiders tot het volk en zij zijn niet anders dan anderen.
    Dus wat betekent die nieuwe hoop die er is gekomen na de verkiezingen?
    Hetzelfde als overal ter wereld: Je moet maar afwachten wat er gebeurt. Mensen zijn niet te vertrouwen.

  • Dick.

    Idd.

    Tot eind 2013 begin 2014 dan er weer een gang naar de stembus,niet veroorzaakt door Rutte of Samaom maar door de ruziende kopstukken en oude bekenden achter hen.
    Het is niet anders,,,immers het blijft de oude hap tegen een jonge onervaren te manipuleren TK.
    Dat gaat nooit goed.

  • Jos

    Door strategisch te kiezen hebben de kiezers weten te voorkomen, dat de VVD al te machtig wordt.
    Gezien de verkiezingsleus van de VVD, die insinueert dat werkzoekenden lui zijn, was dat ook broodnodig:
    de handen uit de mouwen steken in plaats de hand op te houden.
    Dat zegt nota bene DIE partij, waarvan veelal ondernemers en managers lid zijn, die met name de werkzoekende 50+plussers werk weigeren. En dan die werkzoekenden met deze verkiezingsleus nog een trap na geven.

  • Fred

    Eén pot nat hoor, VVD, PvdA, CDA en D66. Ze willen allemaal meer Europa.