‘Stem onder protest, de overheid heeft schijt aan u’

Deze dag der gemeenteraadsverkiezingen is niet alleen om uw stem uit te brengen. Neen, er dient ook geprotesteerd te worden. En wel tegen de manier waarop er wordt gestemd. Als u vandaag in Amsterdam, Apeldoorn, Dordrecht, Helmond of Groningen in de weer bent geweest met een rood potlood bent u wellicht lastiggevallen door actievoerders van Vrijbit. Deze club is tegen de identificatieplicht voor het stemmen, en verzoekt eenieder onder protest aan te tekenen. Miek Wijnberg, voorzitter van die verenging, legt uit waarom.

Mevrouw Wijnberg, waarom moeten kiesgerechtigden onder protest stemmen en dat aan laten tekenen?
“Al was het maar omdat er volgens de overheid door de identificatieplicht deze verkiezingen 200.000 burgers niet kunnen stemmen!”

Iedereen kan toch stemmen?
“Nee dat is niet waar. Bij de verkiezingen voor het Europese Parlement op 4 juni vorig jaar konden zo’n 150.000 mensen om deze reden hun stem niet uitbrengen. Dat was in 353 gemeentes waar de identificatieplicht toen als experiment gold. Het krankzinnige is dat je toen wel iedereen je volmacht kon geven die zonder jouw identiteitsbewijs kon stemmen. Nu moet de gevolmachtigde een kopie van het geldige identiteitsbewijs hebben.”

Wat ging er mis?
“Er zijn mensen die geweigerd zijn omdat het paspoort één dag verlopen was. Zo moest een jongen in Velzen aan zijn vader die voorzitter van het stembureau was zijn paspoort laten zien. Maar die weigerde zijn zoon te stemmen omdat hij anders strafbaar was. In het stembureau ernaast mochten overigens mensen wel stemmen met verlopen pasoorten. Hoe eerlijk zijn dan de verkiezingen, mijns inziens niet! Er is rechtsongelijkheid, vandaar dat burgers niet alleen protest moeten aantekenen, maar ook noteren wat er mis gaat.”

Wat is het alternatief?
“We moeten terug naar het oude systeem zoals het was. Je krijgt een stempas die toegang tot de verkiezingen verschaft op grond van je staatsburgerschap. Wil je naar een ander stembureau, dan moet je je wel identificeren.”

Wat zit erachter?
“Dit is een systeem om af te dwingen om biometrische pasoorten toch geaccepteerd te krijgen, terwijl dat gevaarlijk is en indruist tegen de rechten van de mens. Dat is een oneigenlijke onderdrukkingmethode. Er moet een alternatief zijn, maar de overheid heeft gewoon schijt aan de burger.”

Probeert u politieke partijen warm te krijgen voor uw protest?
“Die hebben het allemaal erg druk. De enige partij die principieel opkomt voor de privacy is de Partij voor de Dieren! GroenLinks en de SP komen net boven het maaiveld uit. De rest stemt voor wetgeving die indruist tegen de persoonlijke vrijheid. Ook D66, terwijl juist die partij de mond vol heeft dat ze burgerrechten zo belangrijk vinden. Maar als ze stemmen, is hun gedrag anders. Kijk maar eens op de privacybarometer.”

Denkt u dat veel kiezers protest aantekenen?
“Dat weet ik pas vanavond na de verkiezingen.”

wouter sinke