Exclusief: Grove nalatigheid Libiërs oorzaak vliegramp Tripoli

Afriqiyah Airways-vlucht 771 is verongelukt vanwege een catastrofale combinatie van zes gevallen van grove nalatigheid door de Libische bemanning, de verkeerstoren en de vliegtuigmaatschappij zelf. Dit zegt piloot en ex-officier vluchtveiligheid (‘flight safety officer’) van Afriqiyah Airways, Naser Amer, in een exclusief gesprek met correspondent Harald Doornbos voor HP/De Tijd. Amer brengt voor het eerst duidelijkheid omtrent de ramp waarbij precies een jaar geleden 103 doden vielen, waaronder 67 Nederlanders. ?

Amer werkt al dertig jaar als piloot en instructeur in Libië en Zwitserland, en kreeg onder meer training op Schiphol. Als piloot en ‘flight safety officer’ van Afriqiyah is hij nauw betrokken geweest bij het onderzoek. Hij vluchtte in februari voor de terreur van Kadhafi via Zwitserland naar de oost-Libische Benghazi. 

Hij signaleert zes gevallen van grove nalatigheden van Libische kant bij de vliegramp. Zo vloog niet de ervaren gezagvoerder, maar een jonge eerste officier het bewuste ramptoestel en stuurde de verkeerstoren in Tripoli het vliegtuig naar de verkeerde landingsbaan. De reden is triviaal: “Dan hoeven ze in de verkeerstoren niet tegen de zon in te kijken.”

Ook blijkt de Afriqiyah Airways zijn eigen regels niet te hebben nageleefd. Op 28 april 2010, twee weken voor de ramp, waren er namelijk problemen met een Afriqiyah Airways-vlucht plaats van Londen naar Tripoli. Het gaat hier om exact hetzelfde toestel dat veertien dagen later neerstort. Net als tijdens de rampvlucht van 12 mei is er op 28 april sprake van laaghangende bewolking in Tripoli. Amer: “Ook tijdens deze vlucht was Tariq Mousa eerste officier en zat gezagvoerder El-Saadi zat naast hem.” Vanwege de bewolking wilde de piloot een ‘Go-Around’ maken, wat een standaard handeling is voor piloten. Maar in plaats van op te trekken, ging de neus van het toestel juist naar beneden. “Vlak voordat het toestel de grond raakte, kon gezagvoerder El-Saadi gelukkig ingrijpen en Tariq net op tijd corrigeren,” zegt Amer. Twee weken later gebeurde exact hetzelfde, alleen corrigeerde El-Saadi zijn piloot niet. 

“Natuurlijk hadden gezagvoerder en eerste piloot dit incident aan me moeten rapporteren, maar dat hebben ze niet gedaan,” zegt Amer, “Hierdoor was ik niet op de hoogte van dit bijna-ongeluk. Als ik dat had geweten, had ik hen geschorst en een onderzoek laten uitvoeren. Dan had de ramp twee weken later met de Johannesburg-vlucht nooit plaatsgevonden.”

Het gehele artikel van Harald Doornbos leest u hier.

Harald Doornbos