Van A tot Z

Het klinkt als een zeldzaam slecht idee: een relatie beschrijven aan de hand van tamelijk willekeurige woorden, op alfabetische volgorde: de a van abnormaal en abstractie, de b van banaal, et cetera, tot en met de z van zenit. Tsja. Daar past één letter bij, zou je zeggen: de c van clichématig.

Liefdeswoordenboek van David Levithan, vertaald door Rutger H. Cornets de Groot, verscheen begin dit jaar en is hier vrijwel onopgemerkt gebleven. Het is Levithans eerste roman voor volwassenen, voor zover je nog van een roman kan spreken. Eerder schreef de Amerikaanse auteur een serie jongerenromans, waaronder het in 2008 verfilmde Nick and Norah’s Infinite Playlist. Een soort tiener-romantische komedie. Leuk en een beetje gek, soms iets te geforceerd gek.

En dan nu de verrassing. Liefdeswoordenboek is een volwassen, allesbehalve klefportret van een problematische relatie (welke relatie is niet problematisch, laat Levithan je denken). Levithan haalt flarden van de liefde naar boven, in willekeurige volgorde, van de eerste date tot en met de strijd een paar jaar later nadat één van de geliefden is vreemdgegaan. Alle stadia worden herkenbaar, hartverwarmend en soms schrijnend beschreven – de aftastende eerste ontmoetingen, het samenwonen, het elkaar écht leren kennen, de kleinste irritante en charmante gewoontes.

Levithan is erg goed in het neerzetten van de onzichtbare veranderingen, die je pas na verloop van tijd opmerkt, zonder dat je kan aangeven wat er precies veranderd is, of wanneer. “Maar het moment dat ik overging van een te bewijzen hoop naar een voortdurend op de proef gestelde zekerheid? Dat zou ik niet met grote nauwkeurigheid kunnen zeggen.” De schrijver laat de volledige relatie zien, zonder zich al te veel illusies te maken: na afloop weten we nog steeds niets over de liefde. Bij de letter l van ‘liefde’ schrijft hij alleen: “Deze ga ik niet eens proberen.” Hoeft ook niet: wat hij wél beschrijft is meer dan genoeg.


David Levithan: Liefdeswoordenboek. Contact, € 19,95. Ook via ako.nl..