D66 is vooral erg Volvo

Het sjaaltje past volledig in het plaatje van de D66-kiezer. Foto: ANP

De kandidatenlijst van D66 voor de Tweede-Kamerverkiezingen van 12 september kent geen verrassingen.

De bekende Kamerleden Wouter Koolmees, Kees Verhoeven, Pia Dijkstra en Gerard Schouw staan op verkiesbare plaatsen. Er zijn op de top-10 ook drie nieuwkomers uit sectoren die goed aansluiten bij het ‘merk’ D66: de COC-voorzitter Vera Bergkamp, onderwijsbestuurder Paul van Meenen en Steven Weynberg, directeur sociale zaken.

Gekrakeel over hoge of lage posities lijkt uitgesloten. De lijsttrekker Alexander Pechtold wordt op handen gedragen en het ledenaantal van de partij groeit intussen gestaag door. Hooguit was er wat verbazing over Boris van der Ham die niet terug wil in de Kamer. Maar voor de rest geen centje pijn voor de Democraten.

Ze lijken het politieke tij mee te hebben. In de peilingen zitten ze vrij constant op veertien, vijftien zetels en daarmee bevinden ze zich in een sleutelpositie straks bij de formatiebesprekingen. Ga maar na: D66 is nodig voor de Kunduz-coalitie (VVD, CDA, GroenLinks en ChristenUnie), kan het verschil uitmaken bij PaarsPlus (PvdA, VVD, GroenLinks), en zelfs bij de vorming van een links kabinet van SP, PvdA en GroenLinks zou D66 het beslissende duwtje in de rug kunnen geven.

Bij de verkiezingen zou de partij wel eens een goed alternatief kunnen zijn voor al die dolende sociaal-liberalen die voorheen PvdA stemden, maar die nog niet overtuigd zijn van de nieuwe aanvoerder Diederik Samsom en diens poging om over de rug van SP-leider Emile Roemer zijn partij een linkser profiel te geven.

Onverkwikkelijkheden
Dan had GroenLinks voor deze kiezers een uitkomst kunnen bieden, maar de vraag is hoe ‘liberaal’ die partij is. In het onlangs uitgebrachte Het Liberalen boek komt GroenLinks niet voor vanwege zijn ‘neiging tot verregaande staatsinterventies en zijn historische wortels in communisme en pacifistisch-socialisme’. Belangrijker overweging waarschijnlijk is dat het na de onverkwikkelijkheden tussen Tofik Dibi en Jolande Sap verre van rustig is in die gelederen en daarvan gaat dan ook geen wervende werking uit.

Kunnen zij zich dan niet aansluiten bij de sociaal-liberalen in de VVD? Vermoedelijk niet, want veel (zie bijvoorbeeld het verder strippen van de ontwikkelingshulp) wijst erop dat Rutte juist een hardere, rechtsere koers inslaat om de mogelijke overloop van kiezers naar de PVV tegen te houden.

Blijft over: D66, de partij die haar vermaarde kroonjuwelen (gekozen premier, burgemeester, invoering van referendum) voorlopig in de kast heeft gestopt. Die zijn irreëel en verwarrend bovendien: in 2005 mocht Nederland zich via het door D66 gewenste referendum uitlaten over de Europese grondwet, maar de uitslag (‘Nee!’) strookte in het geheel niet met het eurofiele D66-gedachtengoed, dus schoot de partij er feitelijk weinig mee op.

Van alle lijsttrekkers van de grotere partijen mag Alexander Pechtold genoemd worden als de enige die Geert Wilders aankan. Rutte kan het natuurlijk eveneens, maar de vraag is hoe hard hij de confrontatie zal aangaan zonder dat hij ook de rechtse kiezer schoffeert. Buma, Roemer en Samsom komen in het één-op-ééngevecht met Wilders of debattechnisch tekort of zullen hem hooghartig negeren.

Als de campagne vooral zal draaien om Europa en de strijd teruggebracht wordt tot een strijd van eurofielen versus euosceptici, dan belooft het een mooie strijd te worden tussen de eurofiel Pechtold en de euroscepticus, zeg maar rustig euro-hater, Wilders. Bovendien kent Pechtold de achterban van Wilders, getuige zijn boek Henk, Ingrid en Alexander waarin hij gesprekken voert met allerhande Henk en Ingridjes (die volgens hem eigenlijk niet eens echt bestaan, maar dit terzijde).

Risico
Daarin schuilt een risico, want het opportunistische volk lijkt op de hand te zijn van de PVV- en overigens ook het SP-standpunt. Maar sociaal-liberalen zijn, om maar eens een stereotype te gebruiken, mensen van de wereld. Ze rijden Volvo en lopen in het weekend in gifgroene broeken en suède jackies, en zullen het hartstochtelijke en zeer duidelijke pro-Europa-verhaal van Pechtold kunnen waarderen.

Wat Pechtold vooral om zich heen heeft hangen is een indruk van fatsoen, van degelijkheid, ja zelfs van beschaving. Hij is een scherpe debater, maar vliegt zelden uit de bocht. Een verademing, te midden van alle snelle praatjesmakers, ook die in de media, die het politieke klimaat tegenwoordig lijken te domineren.

Pechtold is heel erg Volvo: degelijk en betrouwbaar, maar ook een beetje saai. Maar succes is in zekere zin ook heel erg saai, zoals D66-coryfee Jan Terlouw in zijn politieke dagboek Naar zeventien zetels en terug uit 1982 opmerkte: “Vernederingen zijn leerzaam.”

Maar goed, saai sells, in dit tijdsgewricht.

En die slogan En nu vooruit! past in het plaatje. Al hadden wij van een partij die vroeger werd gedragen door journalisten, reclamelui en ander voortijdig gesneefd hbs-volk iets originelers verwacht.

De top 25 van de D66 kieslijst die vrijdag in Den Haag is gepresenteerd.


  • Frits B

    “Wat Pechtold vooral om zich heen heeft hangen is een indruk van fatsoen, van degelijkheid, ja zelfs van beschaving.”
    Tja, maar na deze karakterisering door René van der Gijp heb ik toch heel andere beelden:
    http://www.dumpert.nl/mediabase/2185541/fd880ccd/rene_van_der_gijp_over_nl_politiek.html

  • Tom

    Als Pechtold Volvo is moet ik echt snel op zoek naar een andere auto, maar dat terzijde…
    Hoewel ik mij intrinsiek best aangetrokken voel tot het D66 gedachtengoed van liberalisme met een sociaal gezicht is de arrogantie waarmee Pechtold dat uitstraalt bij voorbaat voor mij al een reden om niet D66 te stemmen….
    Veel erger vind ik de manier waarop D66 enerzijds haar voorkeur voor directe democratie etaleert ( voor de voorstanders van directe democratie verwijs ik naar de verkiezingen van de 5e stad in de wereld, London, waar de keuze bestond tussen Rooie Ken ( die op zijn zachtst gezegd nogal dubieuze denkbeelden en banden heeft voor een stad die het vooral moet hebben van zijn financiele centrum of Gekke Boris ( een volstrekt briljante, maar ook volledig getikte, conservatieve Etonian, die bij vlagen de plank misslaat op een manier die zelfs Aleid Wolfsen doet verbleken….) en het tegelijkertijd met veel dedain niet luisteren naar sentimenten in de samenleving die met een zeer groot draagvlak in de samenleving behept lijken. De reactie van Pechtold op het VVD voorstel tot verregaande reductie van ontwikkelingssamenwerking is exemplarisch voor het nogal neerbuigende en betweterige toontje van D66; zij zitten net als Groen Links nogal vaak op de moral highground en Pechtold is daar de ultieme personificatie van… Dat is nogal weing democratisch en ook niet erg liberaal….

  • A. Doorgeest

    Heer Pechtold mag dan degelijk en beschaafd zijn – de standpunten van D66 zijn dat vaak in het geheel niet degelijk.

    1 – De naïeviteit waarmee D66 voor méér Europa pleit is onderhand meelijwekkend. In eigen land maakt D66 zich terecht, maar zonder veel effect trouwens, sterk voor kleinschaliger onderwijs. In Europa zien de zogenaamde Democraten dat een slag anders: 485 miljoen nieuwe Euro-burgers erbij? Doe maar – laat maar komen; dondert niet, komt allemaal goed, denkt het onnadenkend smaldeel van deze partij. Naïef, dom, op het krankzinnige af.
    Zo naïef als alleen een Hollander die de slechtheid van de wereld nooit heeft ervaren, kan zijn.

    2 – Als we naar ons eigen land kijken, heeft het bijna 20 jaar geduurd om de overheidsfinanciën weer in het gareel te krijgen. Lubbers heeft daar 11 jaar keihard aan gewerkt. D66 wil lekker fuseren met allerlei financieel hoogst onbetrouwbare landen, die nooit onze puriteinse spaarzaamheid en zuinigheid zullen gaan aanhangen.
    D66 is met name onverantwoordelijk naïef. De euro is een drama geworden, waar het laatste dubbeltje nog niet aan is uitgegeven. Onverantwoord megalomaan verder gaan op een zeer onbestemd pad. Heeft dat iets met degelijkheid te maken? Ik dacht het niet.
    “Nieuwsgierig naar de toekomst, ” noemt Pechtold dat bij menige gelegenheid. Nu, de ellende die de huidige eurofielen creëren, maakt mij niet echt nieuwsgierig, tenzij je opgewonden raakt van de lijkenlucht in een financieel abattoir, wat de huidige Euro-zone dreigt te worden en in rap tempo aan het worden is.

    3 – Gaan we even verder met de vermeende degelijkheid van Kameraad Koolmees – financieel ondeskundige van de D66-fractie – , die met zijn verplichte aflossing voor hypotheken de Nederlandse burger vanaf 1 januari 2013 met megastroppen zal gaan opzadelen. Mocht het verplicht annuïtair aflossen ècht verplicht worden, dan is het drama op de woningmarkt in de nabije toekomst niet te overzien.
    4 – Verder is de versoepeling van het ontslagrecht zoals D66 dat wil zeer modieus en te weinig doordacht vormgegeven. Lekker trendy, lekker onbezonnen, maar volstrekt ongewenst dat op de voorgestelde manier te gaan doen.

    Het integraal bespreken van het gehele partijprogramma van D66 gaat hier te ver, maar die partij is op belangrijke onderwerpen juist verre van degelijk. Moderne welvaartskinderen die kennelijk nooit enige tegenslag heben gehad, en denken dat de buitenwereld even naïef is als hun eigen bovenkamer. De opper-naïef Pia Dijkstra zegt genoeg wat dat betreft.

    Mocht D66 iets weg hebben van een Volvo, dan wel van een zware tweede-hands, ooit door een yup uit collectioneurs-overwegingen aangeschaft, maar je kunt er eigenlijk nauwelijks de weg nog mee op. Doe je dat toch, dan leidt dat tot hele grote en volstrekt onnodige ongelukken…

  • Bob Fleumer

    Meneer Pechold mag een goed debater zijn maar dat wil helemaal niet zeggen dat hij ook gelijk heeft.
    Ook hij wil uitverkoop van Nederland aan de EU dan ben je voor mij buitenspel.
    Eigelijk is hij een salonsocialist die zich democraat noemt want aan de EU is niets democratisch.

  • Theo

    Volvo rijders linken aan Pechthold, dan ben je echt serieus de weg kwijt.
    Volvo rijders houden van degelijkheid, niet van populistische zwetsverhalen.
    Probeer het eens met een Dacia, goedkoop, ziet er mooi uit voor de buhne en niemand zit er echt op te wachten.