Zo gewoon is het derde kabinet-Rutte helemaal niet

Goddank is het 2017

Een heel gewoon Nederlands kabinet. Zo presenteerde premier Mark Rutte het kabinet-Rutte III tijdens het uitspreken van de regeringsverklaring. Een gewone regeringsverklaring van een gewone premier die belooft dat ‘de gewone, normale Nederlanders’ erop vooruitgaan. Maar zo gewoon is kabinet-Rutte III helemaal niet.

Dat erkende Rutte tijdens de regeringsverklaring dan ook ruiterlijk. Kabinet-Rutte III is namelijk wel degelijk een beetje bijzonder. Voor het eerst sinds 1970 zitten er vier partijen in het kabinet en dat met een minimale meerderheid van 76 zetels.

In een eerder stadium, na de presentatie van het regeerakkoord vorige maand, kreeg Rutte bovendien flink wat kritiek te verduren bij het verkopen van de zin dat ‘gewone, normale Nederlanders’ erop vooruit zouden gaan. Het kernwoord ‘gewoon’ zou namelijk een insluitend begrip zijn. “Het maakt niet uit waar je woont, wat je wortels zijn en hoe je in het leven staat. Links en rechts worden in dit regeerakkoord met elkaar verbonden. Die samenhang is wezenlijk.”

Hij is zo lekker gewoon gebleven

Nog eerder, op 29 april 2016, verscheen er al een stuk op de website van de VVD met ‘139 redenen waarom Mark Rutte minister-president moet blijven’. U voelt de bui al hangen: in acht van de 139 redenen valt Mark Rutte samen met het woord ‘gewoon’. Onderstaande is geen grap:

“4. Omdat het gewoon leuk is als buitenlandse leiders een krukje nodig hebben om de Nederlandse premier aan te kijken.
20. Hij is er voor de LHBT-gemeenschap. In Nederland mag je gewoon jezelf zijn. Punt.
34. Mark is een integere en hardwerkende Nederlander, die net als jij gewoon het beste voor ons mooie land wil.
45. Mark Rutte zegt gewoon waar het op staat. Als het nodig is in plat Haags.
79. Omdat je gewoon Nederlands moet spreken als je een bijstandsuitkering krijgt.
95. De premier die een nachtje in het Glazen Huis van Serious Request slaapt: in Nederland kan het gewoon.
120. Mark is bereid om met iedereen in gesprek te gaan. Bij de Bakkie Doen bus van de VVD, tijdens een Facebook livesessie of gewoon als hij je op straat tegenkomt.
137. Hij is zo lekker gewoon gebleven. Hij belt, rijdt en woont bescheiden. Dat is in het buitenland weleens anders.”

Gewoon dus. En normaal. Daar moet dit kabinet voor staan. Alles komt goed, kabinet-Rutte III heeft Normaal Nederland volledig in de hand; maakt u zich geen zorgen, de regering waakt over u.

Gewoon (doen), dus. Normaal doen. “Doe zelf normaal, man”, denkt u, thuis. In dat kader heeft het allemaal wat weg van de Algemene Beschouwingen anno 2011. De Beschouwingen waarin PVV-leider Geert Wilders Rutte zegt dat “hij eens normaal moet doen”. Kennelijk heeft Rutte geluisterd.

Klein christelijk ‘gewoon’ aan zet in Rutte-III

Hoewel? Een gewoon, normaal kabinet betekent voor Rutte een regering waarin de ChristenUnie en zelfs buitenbeentje SGP een alles behalve marginale rol zullen spelen. “Op enkele onderwerpen zal er steun zijn van het behoudende deel van het CDA, en buiten het kabinet zal men mogen rekenen op de immer hondstrouwe SGP, de bevindelijk-gereformeerde partij die met drie zetels voor extra draagvlak kan zorgen als dat nodig is”, schrijft Frans van Deijl in de meest recente papieren editie van HP/De Tijd.

CDA-voorman Sybrand Buma onderstreepte het christelijke karakter van de coalitie nog eens door zijn spreektijd met Maarten Luther te beginnen. Buma rept over de viering van 500 jaar protestantisme in Nederland en haalt de geschriften van Luther aan. Laten we het daar maar op houden. Anno 2017 weten we meer van Luther dan dat hij enkel een sobere, gewone, normale burger was.

De ChristenUnie en de SGP dienen als noodzakelijke smeermiddelen in kabinet-Rutte III. ‘Klein christelijk’, zoals van Deijl de smeermiddelen omschrijft, is zodoende weer in de positie om op de rem te trappen bij kwesties als abortus, euthanasie en homorechten. Klein christelijk is in Rutte-III ‘gewoon’ aan zet. En dat mag anno 2017 wel degelijk ongewoon worden genoemd.